Αρχική

Το γελοίον του πράγματος

Σχολιάστε

Tου Τάσου Βαρούνη

Καπηλεία και κατεδάφιση της μνήμης – Με αφορμή το «μνημείο της ΕΡΤ»

Το γεγονός ότι οι περισσότεροι άνθρωποι θεώρησαν κάπως παράδοξο και τραβηγμένο το μνημείο των πεσόντων της ΕΡΤ, αποτελεί ήδη μια απάντηση. Μπορεί κάποιος να συμφωνεί ή να διαφωνεί με την τιμή που αποδίδεται, με τη μνήμη που επιδιώκεται να διατηρηθεί, μπορεί να εντάσσεται στο στρατόπεδο των εχθρών ή των φίλων της δημόσιας ΕΡΤ. Ανέκαθεν υπήρχαν μνημεία λατρευτά ή μισητά, όπως οι στιγμές της ιστορίας που τα γέννησε αλλά και το παρόν που τα υιοθετεί κάθε φορά. Εδώ όμως επικρατεί το «γελοίον του πράγματος».

Μοιάζει να έχει χαθεί το μέτρο. Όλα μπορούν να αξιοποιηθούν. Να κομματιαστούν, να γίνουν εργαλείο, να δεθούν με μικρόκοσμους. Σαν η κοινωνία, η υπόσταση αλλά και η εικόνα της να αποσύρονται από τη δημόσια σκηνή υπέρ της «πρωτοβουλίας» και μάλιστα «του καθενός». Να ορίσω το χώρο μου, τον αγώνα μου, να βρω τον εαυτό μου. Σπανίως για λόγους αφέλειας. (Δε μιλάμε εδώ για τον σύλλογο ενός χωριού και το άγαλμα της πλατείας του). Συνήθως για να βγουν κάποιοι στον αφρό. Να υπάρξει ντόρος. Γι’ αυτούς που πήραν την πρωτοβουλία και γι’ αυτούς που βρήκαν τον χώρο για να την καταγγείλουν. Περισσότερα

Για πολλά γιαούρτια…

Σχολιάστε

του Τάσου Βαρούνη

Όσο βρίσκουν χώρο, θα συνεχίζουν

Όταν κάποιος έχει αποφασίσει να παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην εξόντωση ενός λαού, προφανώς κάτι οφείλει να πει. Να δικαιολογήσει και να κοροϊδέψει. Να γεννήσει ελπίδες στο θύμα του και να στριμώξει τον ανταγωνιστή του. Ακόμα και να σκεφτεί την ιδιαίτερη θέση του ή να προετοιμάσει την επόμενη μέρα του. Σε αυτό δεν υπάρχουν όρια. Όσο βρίσκει χώρο, τόσο θα συνεχίζει. Άλλωστε, το τι είναι και τι δεν είναι προκλητικό –και αναμένοντας τα πορίσματα της ιστορίας– σχετίζεται συνήθως και με την περιρρέουσα ατμόσφαιρα.Όπως και να ’χει, σε τέτοιου τύπου δηλώσεις δεν αξίζει τόσο μια αντιπαράθεση επιχειρημάτων όσο ο πιο αυθόρμητος χλευασμός. Τέτοιος που να καταγράφει τον φορέα τους ως ψεύτη και όχι ως κάποιον που «έχει τη γνώμη του», ακόμα κι αν αυτή καθορίζει την πολιτική μιας χώρας. Μάλιστα, όσο πιο ευγενική φυσιογνωμία είναι ή φαίνεται, τόσο περισσότερα γιαούρτια θα χρειάζονταν για την κριτική του. Όσο πιο σοβαρός είναι ή φαίνεται, τόσο ευρύτερη και βαθύτερη οφείλει να είναι η γελοιοποίησή του. Κι αν απουσιάζουν οι εναλλακτικοί αντικαταστάτες του, αυτό δεν πρέπει στο ελάχιστο να μειώνει την καταγραφή της ξεφτίλας του με οποιαδήποτε αφορμή και τρόπο. Κι ας είναι παντελώς αδύναμη η κριτική ως καταγγελία. Κι ας είναι εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση η οικοδόμηση του πραγματικού κόσμου που να συνάδει με αυτή. Κι ας έχει τη σημασία του το τι σκέφτεται αυτός που ρίχνει το γιαούρτι, αλλά και ποιο προσωπείο κάθε φορά το τρώει στη μάπα. Περισσότερα

Κανένας λόγος ανησυχίας…

Σχολιάστε

του Τάσου Βαρούνη

Ο Φιλιππάκης δεν έχει τις προδιαγραφές

Δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας. Ο Φιλιππάκης δεν θα αποτελέσει ηθικό αυτουργό για κανέναν από τους μελλοντικούς τρομοκράτες οποιουδήποτε επιπέδου. Δεν γνωρίζουμε τον συγκεκριμένο άνθρωπο, αλλά μάλλον δεν έχει τις «προδιαγραφές» που θα απαιτούσε σήμερα ένας τέτοιος ρόλος.

Αν πάλι θεωρείται ότι η δήλωσή του δημιουργεί ένα πιο ευνοϊκό περιβάλλον αποδοχής ή ανοχής τέτοιων φαινομένων, τότε απλά έχουμε ταυτίσει τον δημόσιο λόγο με ό,τι η «ενημέρωση», η «επικοινωνία» και τα «κανάλια» δημιουργούν ως τέτοιον. Γιατί αυτός ο πολιτικός κόσμος απολαμβάνει εδώ και καιρό τη σιχαμάρα ενός σημαντικού κομματιού της ελληνικής κοινωνίας. Δεν έχει βέβαια τον ορμητικό και μαζικό χαρακτήρα του «Ουστ», αλλά περισσότερο πια του γενικευμένου και διασκορπισμένου ψίθυρου. Του σιωπηλού αγκομαχητού ή του παρεΐστικου σιχτιρίσματος. Ίσως αυτό να μη φτάνει για θετικές αλλαγές –σίγουρα δε φτάνει- αλλά η απόφανση για το «δίκαιο» αυτής της αποστροφής είναι προϋπόθεση για οποιαδήποτε περαιτέρω συζήτηση. Από κει και πέρα -εκτός από τη νομική διάσταση της ηθικής αυτουργίας που έχει αυτούσια τη σημασία της- πρέπει μάλλον να σκεφτούμε ένα πιο… σοβαρό όραμα, κάπως βαθύτερο από την εξόντωση των αντιπάλων. Ταυτόχρονα, όμως, κι έναν πιο ουσιαστικό τρόπο για το «πέρασμα» και τη «σχέση» ανάμεσα στον όποιο ηθικό αυτουργό και τους κατεξοχήν φυσικούς αυτουργούς. Περισσότερα

Βαρέλι δίχως πάτο η διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ

Σχολιάστε

Του Τάσου Βαρούνη

Από ορόσημο σε ορόσημο κι από υποταγή σε υποταγή ο Τσίπρας

 

Φαίνεται πως οι ελπίδες για κλείσιμο της δεύτερης αξιολόγησης και αίσιο τέλος στο θέμα του χρέους (δηλαδή πως κάποιο… ρεγάλο, έστω και εικονικό, θα δίνονταν στην ελληνική κυβέρνηση) διαψεύδονται. Στο Eurogroup της 22ας Μαΐου συνεχίστηκε το μπρα ντε φερ –και ταυτόχρονα συμβιβασμός- ανάμεσα σε Γερμανία και ΔΝΤ, με αποτέλεσμα να μην υπάρξει κατάληξη και να αναβληθούν όλες οι αποφάσεις.

Τα «αλλάζουμε σελίδα», «τέλος στα μνημόνια», «βγαίνουμε πλέον στις αγορές» κ.λπ. έπεσαν πάνω σε έναν τοίχο διελκυστίνδας ανάμεσα σε Σόιμπλε και Τόμσεν και το ελληνικό ζήτημα μπορεί να περιμένει μια ακόμα χειρότερη διευθέτηση με βάση τις προδιαγραφές λύσεων που θέλουν Γερμανία και ΔΝΤ.

Η δήλωση του Τσίπρα μία μέρα μετά, μιλώντας στο υπουργείο Ενέργειας και Περιβάλλοντος ήταν σαφής: «Πιστεύω πως ο στρατηγικός στόχος να μπορέσει η χώρα με το πέρας του τρίτου προγράμματος που είναι τον Αύγουστο του 2018 να έχει μια σταθερή δυνατότητα δανεισμού με βιώσιμα επιτόκια από τις αγορές είναι στρατηγικός στόχος που παραμένει και είναι κοντά. Μπορεί να επιτευχθεί είτε πάρουμε μια λύση που μας παρουσίασε ο κ. Σόιμπλε και αρνηθήκαμε, πόσο δε μάλλον με μια καλύτερη λύση για την οποία διαπραγματευόμαστε. Δυνατότητα πρόσβασης στις αγορές θα έχουμε με καλούς όρους». Περισσότερα

Προϋποθέσεις και όχι απλουστεύσεις

Σχολιάστε

του Τάσου Βαρούνη

Στο προηγούμενο φύλλο του Δρόμου, ο φίλος και συνεργάτης Γιάννης Ραχιώτης, εξέφρασε την κριτική του για τις απόψεις που προβάλλει η εφημερίδα σχετικά με το ζήτημα του ευρώ, των δυτικών ολοκληρώσεων και της αποχώρησης της χώρας απ’ αυτές. Ο διάλογος είναι αναγκαίος και καλοδεχούμενος. Ειδικά στις μέρες μας όπου σημασία δεν έχουν μονάχα «γραμμές» και στόχοι αλλά επίσης αντιλήψεις και οπτικές. Η ειλικρίνεια, η ανοιχτότητα, ο ουσιαστικός και σοβαρός τρόπος αντιμετώπισης των θεμάτων, αποτελούν βεβαίως προϋποθέσεις για έναν τέτοιο διάλογο. Αρκετοί άνθρωποι έχουν αρθρογραφήσει κατά καιρούς στον Δρόμο σχετικά με το εν λόγω ζήτημα. Δεν είναι όλες οι προσεγγίσεις ταυτόσημες. Γι’ αυτό και η απουσία μιας στοιχειώδους αναφοράς σε συγκεκριμένες απόψεις, συντάκτες και κείμενα είναι προβληματική.

Δύσκολα θα βρεθούν άρθρα που να θυμίζουν «την πιο εμβληματική θέση των αλήστου μνήμης ευρωκομμουνιστών». Είναι, πιστεύουμε, σαφής η εκτίμηση του Δρόμου ότι η παγκοσμιοποίηση δεν υπήρξε μια αντικειμενική εξέλιξη, δεν συνιστά θετικό μονόδρομο και ούτε η άρνησή της ορίζει κάποιου τύπου οπισθοδρόμηση ή καθυστέρηση. Αλλά και από πουθενά δεν προκύπτει μια στρατηγική του τύπου «να δώσουμε τη μάχη από τα μέσα». Η ανάκτηση της κυριαρχίας είναι κομβικό ζήτημα που όμως θα περνά μέσα από μια διαλεκτική ρήξεων και πάντα σε συνάρτηση με τις πραγματικές καταστάσεις. Υπάρχουν πολλοί δρόμοι μετάβασης προς την απελευθέρωση, πολλές μεγάλες και μικρές στιγμές, δεν είναι «μια και έξω», αλλά μια ολόκληρη διαδικασία πολλαπλών μετασχηματισμών, αλλαγής συσχετισμών εσωτερικά κυρίως, αλλά και προσμέτρησης των διεθνών όρων. Κάθε σχηματοποίηση και απλοποίηση δε βοηθά. Πολύ περισσότερο, η κυριαρχία θα έχει σχέση με τα περιεχόμενα, τις τομές, τις περιοχές και τα πεδία που θα την υποβαστάζουν και θα την οικοδομούν και όχι ως φραστικό παιχνίδι του «μέσα-έξω». Περισσότερα

Ζουν ανάμεσά μας (στο πνεύμα των ημερών…)

Σχολιάστε

του Τάσου Βαρούνη

Η καταθλιπτική αριστερά. « Πω-πω κακό που μας βρήκε». Το παιχνίδι χάθηκε δια παντός. Η κατάληξη του ΣΥΡΙΖΑ ταυτίζεται με τον πλήρη αφοπλισμό του λαού και του κινήματος. Μπορεί να φταίει η υπερεπένδυση των πάντων σε ένα κόμμα. Μπορεί να λειτουργεί μια βαθύτερη υποτίμηση των ενεργών δυνάμεων της κοινωνίας. Ίσως απλά να ταυτίζεται ο ατομικός Γολγοθάς, του «να ξεκινάς από την αρχή» με όλα όσα οι «πολλοί μαζί» ανακαλύπτουν – συνειδητά και εξ ανάγκης – ξανά και ξανά.

Η νομισματική αριστερά. Αυτή που αναγνωρίζει και καταγράφει τους υπόλοιπους μέσα από ερωταπαντήσεις για το ευρώ και τη δραχμή. Γιατί εδώ συνοψίζονται όλες οι αντιθέσεις κι από δω ξεκινούν οι ανατροπές των συσχετισμών. Το νόμισμα αποκτά μαγικές και υπερβατικές ιδιότητες. Ένα υπερόπλο – οκ υπάρχουν κι άλλα – που συγκροτεί τον ίδιο τον στρατό. Άλλοτε ως έμβλημα, σημαία, διαταγή, συχνά όμως και ως παρασύνθημα. Γενικώς ψαλμουδίζει. Περισσότερα

9+1 βήματα για να φτιάξεις κι εσύ ένα κόμμα. Μπορείς!

Σχολιάστε

Του Τάσου Βαρούνη

Η αμηχανία της κοινωνίας, ή των πιο ριζοσπαστικών τμημάτων της, για το «τι πρέπει να γίνει», «πώς να βγούμε από το σημερινό αδιέξοδο», είναι σήμερα εμφανής. Παίρνει μάλιστα επιφανειακά και τη μορφή της «αδιαφορίας» ή της απόστασης από «τα κοινά», τουλάχιστον με τις παραδοσιακές τους εκφάνσεις. Θα ήταν, όμως, λάθος να νομίζει κανείς πως εξαντλήθηκε η αγωνία για το αύριο, ή η αναζήτηση μιας καλύτερης προοπτικής για την κοινωνία. Μόνο που αυτή η αναζήτηση, είναι σήμερα πιο δύσκολη και βασανιστική. Γιατί δεν έχει να αναμετρηθεί μόνο με το άμεσο μέλλον, αλλά και με το πρόσφατο παρελθόν.

Δεν είναι μόνο το μνημονιακό καθεστώς που συμπληρώνει 7 χρόνια ζωής, είναι και οι προσπάθειες για την ανατροπή του, μαζί με τις ματαιώσεις, τα αδιέξοδα, τις διαψεύσεις που τις σημάδεψαν. Έτσι, οι άνθρωποι είναι πιο έμπειροι, πιο επιφυλακτικοί, πιο «καχύποπτοι». Τους είναι πιο δύσκολο πλέον να επενδύσουν κάπου τις προσδοκίες τους, δεν «αναθέτουν» εύκολα σε άλλους την ελπίδα τους, και βεβαίως πολύ καλά κάνουν.

Στον αντίποδα όλων αυτών, το «πολιτικό προσωπικό» συνεχίζει σε δρόμους πεπατημένους, δεν αλλάζει τις συνήθειές του, σε καμιά περίπτωση δεν αναζητά κάτι ουσιαστικά διαφορετικό. (Μιλάμε και για τους χώρους εκείνους που ορίζονται πέραν του μνημονιακού στρατοπέδου, για την ακρίβεια μας ενδιαφέρουν εδώ κυρίως αυτοί). Έτσι, η πολιτική ταυτίζεται σήμερα με τα κόμματα, με τον στίβο της κομματικής «συγκρότησης» και σύγκρουσης, με γνώριμους και δοκιμασμένους όρους. Είναι όμως πλέον αυτός ο μοναδικός δρόμος, και μάλιστα με τον τρόπο που σήμερα ακολουθείται; Περισσότερα

Κώδικας σιωπής

Σχολιάστε

Του Τάσου Βαρούνη

Μπορεί η αξιολόγηση να έκλεισε, μπορεί και όχι. Ελάχιστοι πια πιστεύουν ότι κάτι καλό θα βγει από αυτή την ιστορία. Αυτό όμως που έχει επίσης ενδιαφέρον είναι ο τρόπος με τον οποίο διεξάγονται, καταγράφονται και προβάλλονται οι «διαπραγματεύσεις» ανάμεσα στην ελληνική πλευρά και τους δανειστές. Δεν είμαστε μέσα στα κλειστά δωμάτια των ευρωπαϊκών ξενοδοχείων και οργανισμών για να ξέρουμε τις λεπτομέρειες για τα ήθη των συνομιλιών. Η αλήθεια είναι βέβαια ότι αρκετοί πρώην Συριζαίοι – που προς τιμήν τους παραιτήθηκαν – είχαν συμμετάσχει σε διάφορες ομάδες διαπραγματεύσεων και καλό θα ήταν να μεταφέρουν στους κοινούς θνητούς την εμπειρία τους. Όχι για χάρη μιας περιέργειας ή μονάχα προς ενημέρωση για το τι στάση κράτησε ο καθένας, αλλά γιατί συχνά οι τρόποι και οι μορφές αναδεικνύουν πολύ περισσότερα για το πώς λειτουργεί το «πράμα». Ακόμα και τα χαστουκάκια, τα φιλικά χτυπήματα στην πλάτη, τα παιχνιδάκια με τις γραβάτες, οι προκλητικές δηλώσεις αξιωματούχων μοιάζουν να σχετίζονται και να σηματοδοτούν κάτι πιο βαθύ από απλές συμπεριφορές και προσωπικά χούγια. Περισσότερα

Νέες συνθήκες, νέες ανάγκες, νέα πολιτικοποίηση

Σχολιάστε

 του Τάσου Βαρούνη

Από αυτό που μοιάζει λογικό να συμβαίνει σε αυτό που μπορεί να δημιουργηθεί

 Το τι σημαίνει να σκέφτεσαι και να πράττεις πολιτικά στην Ελλάδα του 2017 δεν είναι καθόλου εύκολο ζήτημα. Ούτε τα αυτονόητα, ούτε οι συνήθειες, ούτε οι συνταγές μπορούν να βοηθήσουν ιδιαιτέρως. Και σίγουρα πολιτικοποίηση δεν είναι το να μιλάς πολιτικά ή το να έχεις άποψη. Κι εδώ υπάρχει μια παγίδα: Να αφεθεί ο καθένας μας σε αυτό που φαντάζει λογικό και συμβατό –αυτό που έχει επιβληθεί ως λογικό – και να συνεχίσει να πορεύεται περισσότερο ή λιγότερο «αγωνιζόμενος». Θα χρειαζόταν κάτι να διακόψει αυτήν τη ροή, όχι της «πραγματικής», αντικειμενικής κατάστασης, αλλά τού τι αυτή γεννά σε όλους εμάς και δημιουργεί την εκάστοτε πολιτική συμπεριφορά. Υπάρχουν αντιλήψεις που πρέπει να πετάξουμε, άλλες που φαίνονται ανεπαρκείς και κάποιες που αξίζει να χρωματίσουν την πολιτική μας πράξη.

Ο τρόπος που κατανοεί και ασκεί την πολιτική στη χώρα μας το προσωπικό των λεγόμενων κομμάτων εξουσίας είναι μια σαφής και συνεκτική κατεύθυνση: Διατήρηση ή ανέλιξη σε κάποιο τομέα διακυβέρνησης των εντολοδόχων που θα διαχειριστούν την παραπέρα καταστροφή. Οι τρόποι, οι αντιπαραθέσεις, οι αντιφάσεις και τα επεισόδια που συνοδεύουν αυτή τη «γραμμή» και το ευρύτερο πεδίο μέσα στο οποίο υλοποιείται δεν είναι αδιάφορα ζητήματα. Περισσότερα

Pour en finir avec* | ελληνιστί «για να ξεμπερδεύουμε με…»

Σχολιάστε

του Τάσου Βαρούνη

 «Αν η ΛΑ.Ε ήταν στη Βουλή η κυβέρνηση Τσίπρα θα είχε πέσει και το μνημονιακό μπλοκ θα είχε κλονιστεί συθέμελα. Στις προηγούμενες εκλογές πολλοί δεν είχαν αντιληφθεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είχε μεταλλαχθεί και τις οδυνηρές συνέπειες που θα είχε αυτή η μετάλλαξή του. Ελπίζουμε τώρα να γίνει αντιληπτή από το λαό η εθνική και κοινωνική ανάγκη όχι μόνο να μπει η ΛΑ.Ε στη Βουλή αλλά και να μπει με μια ισχυρή εκλογική δυναμική ανατροπής για την “απελευθέρωση” της χώρας από μνημόνια και αδίστακτες ολιγαρχίες».

Παναγιώτης Λαφαζάνης, συνέντευξη στην εφημερίδα «Η άποψη», 4 Μαρτίου.

 Θα είχε ενδιαφέρον αν κάπως μπορούσαμε να καταγράψουμε τις αντιδράσεις αρκετών ανθρώπων στο άκουσμα της παραπάνω δήλωσης του Παναγιώτη Λαφαζάνη. Τις πρώτες. Αυτές που προκύπτουν σχετικά αυθορμήτως. Με τη μορφή ενός επιφωνήματος, μιας έκφρασης του προσώπου ή μιας ατάκας. Ίσως μια πιο… λαϊκότροπη δημοσκοπική τεχνική θα έπρεπε να συμπεριλαμβάνει κανονικότατα και τέτοιου τύπου δεδομένα. Συχνά, αυτή η αίσθηση είναι πιο εύγλωττη και πιο βαθιά από επιχειρήματα και αντεπιχειρήματα ή, για να μην κατηγορηθούμε και για «λαϊκισμό», έχει την ιδιότητα να εστιάζει στο καίριο, το βασικό, το σημαντικό που πολλές αναλύσεις ξεχνούν. Περισσότερα

Τρομοκρατία και βαρβαρότητα «Δεν το χωρά ο νους μας…»

Σχολιάστε

Τρομοκρατία και βαρβαρότητα  «Δεν το χωρά ο νους μας…» -του Τάσου Βαρούνη

του Τάσου Βαρούνη

Μπαίνουμε σε μια εποχή πρωτόγνωρη – Αλλαγές απαιτούνται στον τρόπο με τον οποίο στεκόμαστε απέναντι στα «φαινόμενα» της προσωπικής και κοινωνικής μας ύπαρξης

 Αη Βασίλης μπαίνει σ’ ένα ακριβό κέντρο διασκέδασης και αρχίζει να γαζώνει τους πάντες. Νταλίκες σε τρελή πορεία σκοτώνουν δεκάδες ανθρώπους που περπατούν αμέριμνοι. Αστυνομικός με πολιτικά δημιουργεί την πιο κινηματογραφική σκηνή του 2016, πυροβολώντας τον Ρώσο πρέσβη.

Ο κόσμος μέσα στον οποίο ζήσαμε μέχρι τώρα δεν υπάρχει πια. Όσο γρηγορότερα το πιστέψουμε και το αποδεχτούμε τόσο το καλύτερο. Όλα δείχνουν ότι μπαίνουμε σε μια εποχή ασυνήθιστη και πρωτόγνωρη. Οι αλλαγές δεν αφορούν πια κάποια καλυτέρευση ή χειροτέρευση, κάποια ποσοτικά δεδομένα που τροποποιούνται, αλλά κάτι βαθύτερο. Περισσότερα

Τα συντρίμμια της Ευρώπης

Σχολιάστε

Τα συντρίμμια της Ευρώπης

του Τάσου Βαρούνη

25 χρόνια από την Συνθήκη του Μάαστριχτ

Σχεδόν απαρατήρητη πέρασε η εκδήλωση που οργανώθηκε στο Μάαστριχτ της Ολλανδίας στις 9 Δεκεμβρίου για να «εορταστεί» η επέτειος της ίδρυσης της Ε.Ε. και του ευρώ, 25 χρόνια μετά. Κάτω από τη σκιά του ευρωσκεπτικισμού και του «λαϊκισμού», αυτού του νέου μεγάλου εχθρού, οι Γιούνκερ και Ντάισελμπλουμ, πήραν μέρος στην σεμνή, λιτή τελετή που μάλλον μνημόσυνο παρά γιορτή θύμιζε. Ο Γιούνκερ μίλησε σε δύο γλώσσες, αγγλικά και γερμανικά, για να υποσημειώσει ότι δεν είναι μόνο τα αγγλικά διεθνής γλώσσα και μάλιστα τώρα που το Ενωμένο Βασίλειο αποφάσισε να εξέλθει από την Αγία Ευρωπαϊκή Οικογένεια. Και ένιωσε υπερήφανος που από τη μακρινή εκείνη ημερομηνία, στη δημόσια ζωή μόνο ο ίδιος και… το ευρώ επέζησαν, αφού αυτός ως υπουργός Οικονομικών του Λουξεμβούργου, είχε πάρει μέρος στην Σύνοδο του Μάαστριχτ.

Απολογισμός οπισθοδρόμησης

Το ευρωενωσιακό οικοδόμημα, όλη η αρχιτεκτονική του και τα στίφη της γραφειοκρατίας που δημιούργησε, έχουν να αναμετρηθούν με δύο σχετιζόμενες αλλά εξίσου επικίνδυνες καταστάσεις. Την εχθρότητα των λαών της Ευρώπης απέναντί τους και τον πολλαπλασιασμό των διχασμών και διαιρέσεων που αντανακλούν ασυμβίβαστα συμφέροντα και ανυπέρβλητες αντιθέσεις. Η νεοφιλελεύθερη οικονομική πολιτική επέφερε συγκριμένα αποτελέσματα στις κοινωνίες, γιγαντώνοντας τις αποκλίσεις τόσο ανάμεσα στις χώρες, όσο και στο εσωτερικό καθεμιάς. Έτσι, μέσα από μια αντιφατική πορεία, η Ευρώπη οδηγήθηκε στην εγκαθίδρυση της γερμανικής χρηματιστικής επιβολής. Περισσότερα

Παγκοσμιοποίηση και Αριστερά

1 σχόλιο

Παγκοσμιοποίηση και Αριστερά

Kenneth Tin-Kin Hung “IN GOD WE TRUST”, 2009 Mohammad – The Nightmare Journey

Των Τάσου Βαρούνη και Γιώργου Παπαϊωάννου

Οι πρόσφατοι τριγμοί της παγκοσμιοποίησης συνδέονται με γεγονότα που προκαλούν τόσο οι σοβαρές αντιθέσεις που γεννιούνται στους κόλπους των διεθνών ελίτ, όσο και η παρέμβαση του λαϊκού παράγοντα στις εξελίξεις.

Στη Μεγάλη Βρετανία, κόντρα σε όλα τα προγνωστικά, αλλά και στους βασικούς συστημικούς παράγοντες, το πρόσφατο δημοψήφισμα έβγαλε Brexit. Μα είναι δυνατόν σε μια εποχή διεθνοποίησης, ένα ισχυρό κράτος να εγκαταλείπει μια υπερεθνική ολοκλήρωση;

Στις ΗΠΑ, η εκλογή Τραμπ προκάλεσε παγκόσμιο σοκ, αλλά και αποστροφή από τα ισχυρά πολιτικά, οικονομικά και χρηματιστικά κέντρα. Μα πώς είναι δυνατόν η Χίλαρι Κλίντον να μην κατάφερε να επικρατήσει στη μάχη απέναντι σε έναν «κλόουν», παρά την αμέριστη στήριξη όλων των δυναμικών παραγόντων της ιμπεριαλιστικής υπερδύναμης;

Πολλοί κάνουν λόγο για εποχή τεράτων. Αλλά μήπως τότε ήταν «εποχή αγγέλων» αυτή που εγκαινιάστηκε μετά την ταραγμένη διετία 1989-91 και χαρακτηρίστηκε Νέα Τάξη Πραγμάτων για την ανθρωπότητα, εν μέσω πολέμων και γενίκευσης της παγκόσμιας αδικίας; Περισσότερα

Μνημονιακή κανονικότητα και «κατάσταση πνευμάτων»

Σχολιάστε

Μνημονιακή κανονικότητα  και «κατάσταση πνευμάτων» |του Τάσου Βαρούνη

του Τάσου Βαρούνη

Στο περασμένο φύλλο καταπιαστήκαμε με ορισμένα ζητήματα σε σχέση με την κοινωνική συνείδηση και την ανάγκη για ένα νέο κοινωνικό πρότυπο. Σε αυτό το σημείωμα, προσπαθούμε να αναγνωρίσουμε την κατάσταση στην οποία βρίσκεται σήμερα η κοινωνία, χωρίς βέβαια να αναφερθούμε στα προφανή και τα «αντικειμενικά», δηλαδή το ζόρισμα και την καταστροφή.

Πώς θα περιγράφαμε συνοπτικά την «κατάσταση πνευμάτων» που κυριαρχεί αυτήν τη στιγμή στην ελληνική κοινωνία; Έστω, να ανιχνεύσουμε σε χοντρές γραμμές το τι είναι αυτό που δίνει τον τόνο, αυτό που δεν μπορεί να αγνοηθεί. Μιλώντας πάντα από μια σκοπιά και όχι σαν εταιρεία δημοσκοπήσεων, ούτε εμμένοντας στην ποικιλία στάσεων και συμπεριφορών του καθενός ή και όλων μας. Γιατί αν είναι αναγκαίος ένας «νέος κύκλος αγώνων», αυτός δε θα προκύψει σε κενό διαθέσεων, αντιλήψεων, πεποιθήσεων, όσο ρευστές και ευμετάβλητες κι αν είναι σήμερα αυτές. Μερικές σκέψεις: Περισσότερα

Περί κοινωνικής συνείδησης και αξιοπρέπειας

Σχολιάστε

Περί κοινωνικής συνείδησης και αξιοπρέπειας

του Τάσου Βαρούνη

(Ή αλλιώς πράγματα για τα οποία μπορούμε να νιώθουμε καλά)

Ας πούμε ότι αφήνουμε παραπέρα την ανθρωπολογική συνθήκη –ή δυνατότητα- που εκφράζει το «όσο ζεις ελπίζεις» και το «η ελπίδα πεθαίνει τελευταία». Κι ας αναρωτηθούμε –λίγο πιο πεζά- για το εάν η ιστορία των τελευταίων χρόνων μάς προσφέρει «υλικά», «φορτία» και «δυνάμεις» που επιτρέπουν μια πιο αισιόδοξη ματιά. Με λίγα λόγια, που μπορούμε να στηριχτούμε; Ή, για να παραμείνουμε στο θέμα μας, ποιες είναι οι πτυχές και οι ποιότητες μιας κοινωνικής συνείδησης που πιθανά να καθοδηγήσουν, να επηρεάσουν, να «συμμαχήσουν» με το αίτημα μιας διεξόδου απ’ αυτήν τη δύσκολη κατάσταση;

Παρένθεση: Κοινωνική συνείδηση. Ποτέ καθαρή και δίχως αντιφάσεις. Διακριτή από τα «μυαλά» του καθενός αλλά διαρκώς παρούσα σε αυτά. Σε ώσμωση, διεμβολίζοντας και υπερβαίνοντας ιδεολογικούς χώρους. Με βαθιές ρίζες σε ιστορικές διαμορφώσεις αλλά και με άγκυρες ή βέλη σε όλο το φάσμα των κοινωνικών διακυμάνσεων, καταστάσεων, συγκρούσεων. Εν υπνώσει ή με ταρατατζούμ, σε απλές καθημερινές εμφανίσεις ή με το πάθος των μεγάλων στιγμών.  Περισσότερα

Ο Μουζάλας παραιτήθηκε, ζήτω ο Κυρίτσης!

Σχολιάστε

Ο Μουζάλας παραιτήθηκε, ζήτω ο Κυρίτσης!

«Ο κατάλληλος άνθρωπος στην κατάλληλη θέση»

Η τοποθέτηση του Γ. Κυρίτση στη θέση γενικού κουμανταδόρου (λέμε τώρα) για το Προσφυγικό, συνιστά τη σιωπηρή απομάκρυνση του Μουζάλα. Μια απομάκρυνση που επιβάλλεται καθ’ υπόδειξιν του κυβερνητικού εταίρου Π. Καμμένου και έχει έντονο άρωμα από αντίστοιχες κινήσεις του Ανδρέα Παπανδρέου. Περισσότερα

Εξαγγελίες και προσδοκίες

Σχολιάστε

Εξαγγελίες και προσδοκίες

Προς νέα σχήματα στο χώρο της Αριστεράς;

Μέχρι πρότινος η ειδησεογραφία έκανε λόγο για κυοφορούμενο κόμμα Βαρουφάκη. Τώρα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, θα προχωρήσει στην εξαγγελία κόμματος η Ζωή Κωνσταντοπούλου. Το καλοκαίρι είχαμε την ίδρυση της ΛΑΕ που φτιάχτηκε μέσα σε λίγες μέρες και έγινε γνωστή στον Τύπο και τον πολύ κόσμο κυρίως σαν το «κόμμα του Π. Λαφαζάνη». Τότε λέγονταν ότι το κόμμα στήθηκε στα γρήγορα, γιατί οι συνθήκες πίεζαν και δεν υπήρχαν περιθώρια για άλλου είδους διαδικασίες.

Πάντως φαίνεται ότι υπάρχει ένας «στάνταρ» τρόπος για τη δημιουργία ενός κόμματος. Πρώτα γίνεται γνωστός ο αρχηγός, έπειτα αυτός συγκεντρώνει ορισμένα έμπιστα σε αυτόν στελέχη, ένα επιτελείο γύρω του και μετά προχωρά στην εξαγγελία του κόμματος που συνοδεύεται συνήθως από τα απολύτως απαραίτητα (μερικά συνθήματα, όνομα, σύμβολο κ.λπ.). Αριστερά, Κέντρο και Δεξιά δεν φαίνεται να διαφέρουν και πολύ σε αυτό το «τελετουργικό». Είναι όμως αυτό το μόνο που μπορεί να γίνει; Περισσότερα

Ας τα πούμε φωναχτά!

Σχολιάστε

Ας τα πούμε φωναχτά!

Του Τάσου Βαρούνη

Μπορούμε να πετάξουμε την μπάλα στην εξέδρα και να αναφωνήσουμε ότι σημασία δεν έχουν τα πρόσωπα αλλά οι πολιτικές. Ότι δεν χρειάζεται το «πέσιμο» σε καλούς συντρόφους που απλά έκαναν διαφορετικές επιλογές. Ίσως φανεί χρήσιμο και το επιχείρημα ότι η πολιτική στοχοποίηση προσώπων δεν βοηθά γιατί τροφοδοτεί μια αντιπολιτική στάση. Ας καταργήσουμε λοιπόν κάθε ευθύνη. Ας κατατάξουμε τις απλές αλήθειες του τύπου «η εξουσία αλλάζει και διαφθείρει τους ανθρώπους» στη σφαίρα του γραφικού, ή και του απλοϊκού, και ας μιλήσουμε τάχα «πιο πολιτικά». Κι όμως, πιο πολιτικό θα ήταν να ελπίζει κάποιος ότι αυτό το υπουργικό συμβούλιο θα φύγει μια μέρα με το ελικόπτερο (ουτοπική στιγμή -και σκηνή- που εξέφρασε πραγματικούς πόθους λίγα μόλις χρόνια πριν). Κι επειδή αυτό δεν θα γίνει επειδή το γράφει ένα άρθρο, μπορούμε ωστόσο να το θεωρούμε τόσο λογικό όσο και ευκταίο.

Υπάρχουν επίσης οι χαρακτηρισμοί που η συλλογική θέληση, μνήμη, υπόσταση έχει κάθε δικαίωμα να αξιοποιεί – χωρίς να λογαριάζει πάντα καλούς τρόπους. Ας μάθουμε να τους υφιστάμεθα, καλό θα μας κάνει. Περισσότερα

Περί κατεργασίας του αριστερού κριτηρίου (Νο 2*)

Σχολιάστε

Περί κατεργασίας του αριστερού κριτηρίου (Νο 2*)

Του Τάσου Βαρούνη

Το Μέγαρο Μαξίμου και ο χειρισμός μιας ταπείνωσης

Μια σειρά επιχειρήματα κατασκευάζονται και εκπορεύονται καθημερινά από το Μέγαρο Μαξίμου για να υποστηρίξουν τη μνημονιακή επιλογή της κυβέρνησης. Ένας αριθμός ανθρώπων μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ τα αναπαράγει με κάθε τρόπο. Είναι σίγουρο ότι αρκετοί σύντροφοι μπορεί να τα πιστεύουν. Είναι όμως επίσης σίγουρο ότι αρκετοί θα έλεγαν οτιδήποτε για να παραμένουν κοντά στην εξουσία, δεν είναι δα και πρωτάκουστο φαινόμενο. Καταγράψαμε τα σημαντικότερα από αυτά, συνοδεύοντάς τα με έναν σύντομο σχολιασμό:

«Έγινε πραξικόπημα. Βρεθήκαμε μπροστά σε αμείλικτο εκβιασμό». Είναι προφανές ότι αυτό αντιμετώπισε η ελληνική αντιπροσωπεία. Ας παρακάμψουμε το ζήτημα ότι είναι ασυγχώρητο για μια ηγεσία το να πιάνεται τόσο απροετοίμαστη. Το ερώτημα είναι τι στάση κράτησε και όχι αυτό καθ’ αυτό το γεγονός. Η προτροπή χιλιάδων ανθρώπων «γυρίστε τώρα πίσω» μοιάζει αφελής και ρομαντική μόνο σε όσους δεν αντιλαμβάνονται τη δύναμη που κρύβει το λαϊκό αισθητήριο. Επιπλέον: αν θεωρείς ότι έγινε πραξικόπημα, καλείς τον λαό να το ανατρέψει. Δεν εφαρμόζεις τα αποτελέσματά του, δεν θεωρείς συμμάχους τους φορείς του, δεν χτυπάς όσους αντιδρούν σε αυτό. Περισσότερα

Ξίδια και φοροπράκτορες

Σχολιάστε

pb-130501-may-day-jm-002.photoblog900_9-493x250

Του Τάσου Βαρούνη

Πώς υποτιμούμε την ανάγκη για μια νέα κοινωνική συνείδηση

Με αφορμή περιστατικά και εικόνες των τελευταίων ημερών προτείνεται μια σκέψη για προβληματισμό και συζήτηση. Ας συγχωρεθεί μια δόση υπερβολής και ας μείνουμε στην όποια ουσία της: Στην Αριστερά υποτιμούμε την ανάγκη για μια νέα κοινωνική συνείδηση ως στόχο, θεμέλιο αλλά και αποτέλεσμα των αγώνων για αλλαγή. Αδιαφορούμε ποιες γενικές ιδέες θα νομιμοποιούν τις πολιτικές της επιλογές. Και από την ανάποδη, ποιες πολιτικές επιλογές θα διαμορφώνουν έναν άλλο ορίζοντα στη συμπεριφορά και την πράξη των ανθρώπων.

Όλα αυτά μέσα σ’ έναν πραγματισμό που αυταπατάται ότι μπορεί να πετύχει τα «απαραίτητα αποτελέσματα». Κι έναν οικονομισμό που, παρά την αντινεοφιλελεύθερη χροιά του, αντιμετωπίζει τους ανθρώπους αποκλειστικά ως οικονομικά υποκείμενα. Γι’ αυτόν τον σκληρά ταξικό «μαρξισμό» οι έννοιες συνείδηση, φρόνημα, παράδειγμα, καημός κ.ά. φαίνονται κλεμμένες από το ιδεαλιστικό οπλοστάσιο. Στις μέρες που ζούμε -εποχή καθολικής κρίσης και όχι απλά οικονομικών προβλημάτων- αυτή η υποτίμηση μας στερεί πολλά ή, στη χειρότερη, θα πληρωθεί ακριβά. Περισσότερα

Ποια ήταν η λαϊκή εντολή;

Σχολιάστε

kountouris312-650x250

Του Τάσου Βαρούνη

Η λιτότητα, το ευρώ και το καθεστώς της αποικίας χρέους

Το επιχείρημα έχει ως εξής: Ο κόσμος μάς ψήφισε για το προεκλογικό μας πρόγραμμα. Και σε αυτό η κατεύθυνση του ΣΥΡΙΖΑ ήταν ξεκάθαρη: «Έξω από τη λιτότητα αλλά μέσα στο ευρώ». Με αυτό το σκεπτικό, κάθε άλλη επιλογή συνιστά παρεκτροπή από τη λαϊκή εντολή και τις δεσμεύσεις που αυτή υπαγορεύει. Και ακολούθως απορρίπτεται. Η αντίληψη αυτή εμπεριέχει πολλά προβληματικά σημεία που ξεπερνούν το εάν τα δύο μέρη (ευρώ και τέλος λιτότητας) μπορούν ή όχι να συνυπάρχουν. Η ουσία είναι στον τρόπο που εκτιμά την κατάσταση, στο σε ποιους απευθύνεται, αλλά και στις βαθύτερες αφετηρίες που τη γεννούν. Περισσότερα