Αρχική

Της επιστήμης και της κοινωνίας (φ.460)

Σχολιάστε

https://edromos.gr/wp-content/uploads/2019/06/art85.jpg

Επιμέλεια: Γιάννης Σχίζας

Εφαρμογή «ζωντανεύει» φωτογραφίες και έργα τέχνης!

Στον μαγικό κόσμο του Χάρι Πότερ, οι άνθρωποι που μπαινόβγαιναν σε φωτογραφίες ήταν φυσιολογικοί. Δεν ισχύει φυσικά το ίδιο και για τον δικό μας κόσμο – ή τουλάχιστον δεν ίσχυε μέχρι σήμερα!

Η νέα εφαρμογή Photo Wake-Up, από ερευνητές στις ΗΠΑ, επιτρέπει ακριβώς αυτό: παίρνει έναν δισδιάστατο άνθρωπο σε μία φωτογραφία ή ένα έργο τέχνης και τον κάνει να βγει από την εικόνα, να τρέξει μακριά ή να πηδήξει από αυτήν – κάτι αδιανόητο μέχρι πρόσφατα.

Μάλιστα ο αλγόριθμος της εφαρμογής επιτρέπει επίσης στους χρήστες να δουν την κινούμενη εικόνα σε τρεις διαστάσεις χάρη στη χρήση εργαλείων επαυξημένης πραγματικότητας. Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Ουάσιγκτον θα παρουσιάσουν το νέο «έξυπνο» σύστημα σε συνέδριο για την υπολογιστική όραση στην Καλιφόρνια αυτή την εβδομάδα. Περισσότερα

Μαύρη τρύπα

Σχολιάστε

Μαύρη τρύπα - Media

Του Δημήτρη Μηλάκα

Την εβδομάδα που πέρασε υπήρξαν δύο συγκλονιστικές για τους θιασώτες του διαστήματος ανακοινώσεις. Η μια από αυτές τις ανακοινώσεις ταξιδεύει τον νου του ανθρώπου στα απώτατα όρια του σύμπαντος και του ανεξήγητου. Η άλλη προσγειώνει τον φευγάτο νου στη μίζερη πραγματικότητα.

Η πρώτη ανακοίνωση έχει να κάνει με τις πρώτες πραγματικές φωτογραφίες μιας μαύρης τρύπας που δημοσιοποίησε η διεθνής επιστημονική κοινότητα. Η φωτογραφία της μαύρης τρύπας και η περιγραφή των ιλιγγιωδών διαστάσεών της επαναφέρει ακόμη και τους πλέον υπερόπτες από εμάς στη μικρή ελάχιστη πραγματικότητά μας, καθώς υποχρεωνόμαστε να συγκρίνουμε την ελάχιστη ύπαρξή μας με το συμπαντικό απέραντο. Περισσότερα

Της επιστήμης και της κοινωνίας (φ.446)

Σχολιάστε

https://www.e-dromos.gr/wp-content/uploads/2019/03/19_KENTRIKH.jpg

Του Γιάννη Σχίζα

Γυναίκες στο Διάστημα

Πριν 55 χρόνια, η κοσμοναύτης Βαλεντίνα Τερέσκοβα ήταν η πρώτη γυναίκα που πήγε στο Διάστημα. Την ακολούθησε, σχεδόν 20 χρόνια αργότερα, η Σβετλάνα Σαβίτσκαγια, η πρώτη γυναίκα που έκανε διαστημικό περίπατο, σε άλλη αποστολή, δύο χρόνια μετά.

Στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό έχουν γίνει 213 διαστημικοί περίπατοι από το 1998, κυρίως για συντήρηση, επισκευές, δοκιμές νέου εξοπλισμού ή επιστημονικά πειράματα, κατά τη NASA.

Το ποσοστό των γυναικών μεταξύ των 500 προσώπων που έχουν πάει στο Διάστημα δεν ξεπερνά το 11%. Οι ομάδες που έκαναν διαστημικούς περιπάτους έως τώρα αποτελούνταν μόνο από άνδρες ή από άνδρες και γυναίκες. Περισσότερα

Ολοκαύτωμα: η κληρονομιά της ναζιστικής βιοπολιτικής

Σχολιάστε

Στρατόπεδα συγκέντρωσης Ναζί

Του σπύρου μανουσέλη

Ποιος θα μπορούσε να προβλέψει ότι στην καρδιά της Ευρώπης του Μεσοπολέμου, παρά τον Διαφωτισμό και τον πολύ αναπτυγμένο ανθρωπιστικό και επιστημονικό πολιτισμό της, θα κυριαρχούσαν οι ρατσιστικές θεωρίες περί «αρίας φυλής», που θα οδηγούσαν στην «τελική λύση» της εξόντωσης εκατομμυρίων Ευρωπαίων; Κι όμως, αυτό ακριβώς συνέβη με το Ολοκαύτωμα: μια πρωτοφανής μαζική θανατοπολιτική που δεν αφορούσε εδαφικές ή πολεμικές διεκδικήσεις, αλλά στόχος της ήταν η επιλεκτική γενοκτονία των «υπανθρώπων» στο όνομα της φυλετικής καθαρότητας.

Με αφορμή την Ημέρα Μνήμης των Θυμάτων του Ολοκαυτώματος, που γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 27 Ιανουαρίου, θα εξετάσουμε τις προϋποθέσεις για τη μετατροπή της βιοπολιτικής σε μαζική θανατοπολιτική και της ορθολογικής τεχνοεπιστήμης σε φονικό εργαλείο στα χέρια της ναζιστικής εξουσίας. Περισσότερα

Μελέτη-καμπανάκι για αυξημένη λειψυδρία στην Ελλάδα

Σχολιάστε

Η Ελλάδα και οι άλλες χώρες της νότιας Ευρώπης (Ισπανία, Ιταλία, Κύπρος), καθώς και η Τουρκία προβλέπεται να αντιμετωπίσουν αυξημένες ελλείψεις νερού, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η έρευνα -που αξιολογεί τις μελλοντικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, των αλλαγών στις χρήσεις γης και των συνηθειών στην κατανάλωση του νερού- εκτιμά ότι ενώ από τη μία θα υπάρχουν αυξημένες πλημμύρες, από την άλλη θα επιδεινώνεται η λειψυδρία, ιδίως τα καλοκαίρια.

Οι συνέπειες αποδίδονται κατά κύριο λόγο στην κλιματική αλλαγή (σε ποσοστό 80% ως 90%) και δευτερευόντως σε άλλους παράγοντες, όπως η χρήση της γης και του νερού (10% ως 20%). Περισσότερα

Η ανθρωποφθόρος μετανεωτερικότητα

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Oπως είδαμε στα προηγούμενα άρθρα, η ανάπτυξη της δυτικής τεχνοεπιστήμης επέτρεψε στην ανθρωπότητα να γίνει μια πανίσχυρη πλανητική δύναμη, ικανή όχι μόνο να διαμορφώνει η ίδια τις συνθήκες ζωής της αλλά και να επηρεάζει τη συνολική πορεία της ζωής στον πλανήτη (η Ανθρωπόκαινος εποχή και τα δεινά της).

Στην πιο πρόσφατη ιστορία του είδους μας, μάλιστα, η επιστημονική γνώση και οι τεχνολογίες που αυτή συνεπάγεται αποδείχτηκαν τα πιο παραγωγικά και ανατρεπτικά εργαλεία που επινοήσαμε ποτέ για να ικανοποιήσουμε την ακατανίκητη ανάγκη του είδους μας να ξεπερνά τον εαυτό του.

Αν όμως η ανάγκη μας να υπερβαίνουμε τα όριά μας είναι όχι μόνο κοινωνικής αλλά και βιολογικής φύσης, τότε η εφαρμογή της πρόσφατης βιοτεχνολογικής δυνατότητας να επανασχεδιάσουμε την ανθρώπινη φύση δεν θα μεταβάλει, μεταξύ άλλων, αυτή την τυπικά ανθρώπινη ανάγκη μας; Υπάρχουν, άραγε, κάποια εγγενή και ανυπέρβλητα εμπόδια στην ικανοποίηση της σφοδρής επιθυμίας των ανθρώπων για αυθυπέρβαση και διαφυγή από τα στενότατα όρια μιας θνητής ζωής; Περισσότερα

Στη δίνη του Ανθρωπόκαινου κυκλώνα

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Ουδείς αμφισβητεί, σήμερα, την τεχνοεπιστημονική ικανότητα του είδους μας να υλοποιήσει το όνειρο (ή τον εφιάλτη) της «μετα-ανθρώπινης» κατάστασης. Πολυάριθμες και σοβαρές αντιρρήσεις, αντίθετα, μπορούν να διατυπωθούν σχετικά με τις σκοτεινές πολιτικές σκοπιμότητες, καθώς και την πραγματική ιστορική αναγκαιότητα του επικείμενου βιολογικού επανασχεδιασμού του ανθρώπινου είδους· μία επιλογή χωρίς επιστροφή, άπαξ και ξεκινήσει.

Για το συλλογικό φαντασιακό των δυτικών κοινωνιών, η επιστημονική έρευνα της πραγματικότητας έχει αξία και νόημα μόνο στο μέτρο που μας αποκαλύπτει τους «αιώνιους» και «αμετάβλητους» νόμους της φύσης, οι οποίοι μας επιτρέπουν να προβλέπουμε με ακρίβεια τα μελλούμενα.

Στο σημερινό και το επόμενο άρθρο θα αναζητήσουμε κάποιες εύλογες επιστημονικά απαντήσεις στο φαινομενικά φουτουριστικό ερώτημα αν η πορεία προς τη «μετα-ανθρώπινη κατάσταση» πρέπει να θεωρείται όχι μόνο τεχνολογικά εφικτή, αλλά και βιολογικά ή ιστορικά αναπόφευκτη. Αν δηλαδή, στις εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες της Ανθρωπόκαινου εποχής, ο επανασχεδιασμός και η (αυτο-)μετεξέλιξη του ανθρώπινου είδους αποτελεί όντως επαρκή συνθήκη για την επιβίωσή μας. Περισσότερα

Μετα-ανθρώπινα σενάρια επιβίωσης

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Κατά την όψιμη Ανθρωπόκαινο εποχή που διανύουμε, η προοδευτική απανθρωποποίησή μας προκύπτει από έναν συνδυασμό υψηλής τεχνολογίας και βιοπολιτικής ασυδοσίας. Στις αρχές του εικοστού πρώτου αιώνα, διαφορετικές τεχνοεπιστήμες -από την Τεχνητή Νοημοσύνη και τη Ρομποτική μέχρι τη Βιοπληροφορική και την επεμβατική Γενετική- συνεργάζονται στενά όχι μόνο για την κατασκευή νοημόνων μηχανών αλλά και για τη δημιουργία χιμαιρικών βιοκυβερνητικών πλασμάτων με εμφανή μετα-ανθρώπινα χαρακτηριστικά.

Η πορεία προς τη «μετα-ανθρώπινη κατάσταση» θεωρείται μη αναστρέψιμη, επειδή είναι όντως τεχνολογικά εφικτή, ιστορικά προδιαγεγραμμένη και, ενδεχομένως, βιολογικά αναγκαία. Περισσότερα

Ουτοπίες και δυστοπίες της Ανθρωπόκαινου Εποχής

Σχολιάστε

του Σπύρου Μανουσέλη

Η «Ανθρωπόκαινος γεωλογική εποχή» είναι ένας επιστημονικά ουδέτερος και φαινομενικά αθώος τρόπος για να περιγραφεί η ορατή πλέον απειλή για μια πλανητική βιολογική-οικολογική καταστροφή, για την οποία θα ευθύνεται αποκλειστικά το ανθρώπινο είδος.

Οπως είδαμε στα τελευταία μας άρθρα, υπάρχουν ήδη αρκετά σαφείς ενδείξεις -αν όχι αποδείξεις- ότι βαδίζουμε ολοταχώς προς την «έκτη μαζική εξαφάνιση» του γήινου βιόκοσμου: μία πλανητικής κλίμακας καταστροφή που τα αίτιά της, αυτή τη φορά, θα είναι ανθρωπογενή.

Αν, μέχρι πρόσφατα, η κάθε άλλο παρά αυταπόδεικτη «αρχή» της απόλυτης κυριαρχίας του ανθρώπου πάνω στη Φύση αλλά και τους άλλους ανθρώπους νομιμοποιούσε τις καταστροφικές (οικολογικά) και τις ολέθριες (κοινωνικά) συνέπειες της νεωτερικής βιοπολιτικής, σήμερα δεν μπορεί να το κάνει πια. Περισσότερα

Η εποχή του πλανητικού απορρυθμιστή

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Οπως είδαμε στα δυο προηγούμενα άρθρα, στις μέρες μας, θα έπρεπε να θεωρείται ολοφάνερο και επιστημονικά τεκμηριωμένο ότι το ανθρώπινο είδος, συνολικά και διαχρονικά, έδρασε και εξακολουθεί να δρα ως μία αποφασιστική πλανητική «δύναμη» η οποία, έχοντας τη δυνατότητα να αναδιαμορφώνει το γήινο περιβάλλον και τη βιόσφαιρα, μπορεί να υπονομεύει την πορεία της ζωής στον πλανήτη.

Αυτή ακριβώς την πανίσχυρη απορρυθμιστική δύναμη του ανθρώπινου είδους επιχειρεί να περιγράψει, να προσδιορίσει επακριβώς και, ενδεχομένως, να τιθασεύσει η διαφωτιστική ιδέα της νέας «Ανθρωποκαίνου εποχής».

Αν και, εκ πρώτης όψεως, «ανθρωποκεντρική», αυτή η επιστημονική ιδέα αναδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για μια λιγότερο αυτιστική παρέμβαση του ανθρώπου στις ευαίσθητες γεωλογικές, οικολογικές και βιολογικές ισορροπίες του πλανήτη που τον φιλοξενεί. Περισσότερα

Η ανθρωπογενής υποβάθμιση της Βιόσφαιρας

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Εξήντα πέντε εκατομμύρια χρόνια μετά την οριστική εξάλειψη των δεινοσαύρων, η Γη φαίνεται πως βιώνει μια νέα μαζική εξαφάνιση, την έκτη κατά σειρά στη μακρά ιστορία της ζωής.

Η συντελούμενη καταστροφή της βιοποικιλότητας έχει ήδη αποδεκατίσει τους περισσότερους έμβιους πληθυσμούς και στο άμεσο μέλλον η κατάσταση προβλέπεται να χειροτερέψει, αφανίζοντας περίπου το 50% των ειδών που υπάρχουν σήμερα.

Σε τι οφείλεται αυτή η νέα πλανητικής κλίμακας καταστροφή;

Μια σειρά από «εξωγενείς» και φαινομενικά ανεξάρτητους παράγοντες, όπως η ταχύτατη κλιματική αλλαγή, η γεωλογική υπερεκμετάλλευση σε συνδυασμό με τη συστηματική υποβάθμιση των περισσότερων οικοσυστημάτων, ευθύνονται από κοινού για τον επιταχυνόμενο, χρόνο με τον χρόνο, αφανισμό ολοένα και περισσότερων βιολογικών ειδών και οδηγούν αναπόδραστα στην 6η μαζική εξαφάνιση που, όπως όλα δείχνουν, έχει ήδη ξεκινήσει. Περισσότερα

Μια πυξίδα για τη συντελούμενη κλιματική αλλαγή στον τόπο μας

Σχολιάστε

Κλιματική αλλαγή

Του Σπύρου Μανουσέλη

Ολο και περισσότερες επιστημονικές έρευνες επιβεβαιώνουν τη σταθερή αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη, τα ακραία μετεωρολογικά-γεωλογικά φαινόμενα και τις οικολογικές καταστροφές που τη συνοδεύουν. Για τη ζωτική ανάγκη μελέτης και έγκαιρης πρόβλεψης αυτών των ανθρωπογενών καταστροφών θα μιλήσουμε σήμερα με τη Νατάσσα Ρωμανού, επιφανή γεωεπιστήμονα και ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Γκόνταρντ της ΝΑSΑ, η οποία έχει συμμετάσχει στη συγγραφή της Εθνικής Έκθεσης για το Κλίμα στις ΗΠΑ και στην 5η Εκθεση για το Κλίμα της Διακυβερνητικής Επιτροπής του ΟΗΕ.

Με βάση αυτές τις εμπειρίες της, πρότεινε στην ελληνική πολιτεία τη σύσταση μιας εθνικής επιστημονικής επιτροπής που θα έχει ως αποκλειστική αποστολή να καταγράφει τις τρέχουσες αλλά και τις προβλέψιμες μελλοντικές αλλαγές του κλίματος στον τόπο μας, ώστε να είναι εφικτή η αντιμετώπιση των πιο καταστροφικών φαινομένων. Περισσότερα

Η έκτη μαζική εξαφάνιση της ζωής στον πλανήτη Γη έχει ήδη ξεκινήσει

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Ολοένα και περισσότερες επιστημονικές έρευνες καταλήγουν στο δυσοίωνο συμπέρασμα ότι, χωρίς να το συνειδητοποιούμε, βαδίζουμε ολοταχώς προς τον πλήρη αφανισμό των περισσότερων ζωικών ειδών που υπάρχουν στον πλανήτη μας. Αν αυτό ισχύει, τότε διανύουμε ανεπιστρεπτί την 6η μαζική εξαφάνιση των κυρίαρχων, μέχρι σήμερα, μορφών ζωής.

Σε ποιες ενδείξεις βασίζεται η καταστροφική διάγνωση πολλών διαπρεπών επιστημόνων οι οποίοι υποστηρίζουν ότι αυτή η μαζική εξαφάνιση οφείλεται, αυτή τη φορά, σε ανθρωπογενή αίτια και όχι σε τυχαίους εξωγενείς παράγοντες; Είναι δηλαδή το αποτέλεσμα της παντελώς ανορθολογικής και αδηφάγου ανθρώπινης εκμετάλλευσης του πλανήτη από ένα και μοναδικό είδος -το δικό μας- το οποίο εμφανώς αδυνατεί να ελέγξει ή να αντιστρέψει αυτή την (αυτο-)καταστροφική πορεία.

Για να αξιολογήσουμε, όμως, αυτές τις προβλέψεις είναι απαραίτητο να προσδιορίσουμε τι ακριβώς εννοούμε και με ποια επιστημονικά κριτήρια μπορούμε να αποφασίζουμε με σχετική ασφάλεια για το ποια μακροεξελικτικά και πλανητικά φαινόμενα πρέπει να περιγράφονται ως«μαζική εξαφάνιση». Περισσότερα

Της Επιστήμης και της Κοινωνίας (φ.417)

Σχολιάστε

Επιμέλεια: Γιάννης Σχίζας

Ερυθρός νάνος

Ο περί ου ο λόγος είναι ερυθρός νάνος – μικρότερος φυσικά από το μισό του ήλιου, «κορακοζώητος» σε σχέση με τα άλλα ουράνια σώματα, που πλειοψηφούν μέσα στο γαλαξιακό στερέωμα. Ο συγκεκριμένος βρίσκεται σε απόσταση 39 ετών φωτός και το ηλιακό του σύστημα ονομάζεται Trappist-1, ανακαλύφθηκε πέρυσι και διαθέτει επτά πλανήτες που όλοι έχουν περίπου το μέγεθος της Γης. Το γεγονός έχει δημιουργήσει έκτοτε μεγάλο ενδιαφέρον στην επιστημονική κοινότητα, καθώς είναι η πρώτη φορά που βρέθηκαν τόσοι «γήινοι» πλανήτες γύρω από το ίδιο άστρο.

Η νέα μελέτη, όπως αναφέρει το ΑΠΕ-ΜΠΕ, με επικεφαλής την Έιμι Μπαρ του Ινστιτούτου Πλανητικής Επιστήμης των ΗΠΑ, που θα δημοσιευθεί στο περιοδικό αστρονομίας και αστροφυσικής Astronomy & Astrophysics, εκτιμά –με βάση μαθηματικούς υπολογισμούς– ότι οι πλανήτες Trappist-1 d και e είναι οι πιθανότεροι να είναι κατοικήσιμοι λόγω των ήπιων θερμοκρασιών τους και γενικότερα των πιο ευνοϊκών κλιματολογικών συνθηκών τους. Περισσότερα

Περίπου 700 εκατ. εκτοπισμένοι ώς το 2050 λόγω ερημοποίησης

Σχολιάστε

ερημοποίηση

Σήμα κινδύνου για την ερημοποίηση που σχετίζεται με την υποβάθμιση του εδάφους, εξέπεμψαν οι επιστήμονες του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που παρουσίασαν τον νέο Παγκόσμιο Άτλαντα Ερημοποίησης (World Atlas of Desertification).

Όπως καταγράφεται, πάνω από τα τρία τέταρτα (75%) του παγκόσμιου εδάφους έχει ήδη υποβαθμισθεί λόγω των ποικίλων ανθρωπογενών και περιβαλλοντικών πιέσεων και το ποσοστό αυτό μπορεί να ξεπεράσει το 90% έως το 2050. Συμπληρώνουν ότι μέχρι τότε, περίπου 700 εκατομμύρια άνθρωποι θα έχουν εκτοπισθεί λόγω διαφόρων αιτιών που συνδέονται με την υποβάθμιση του εδάφους και τους ανεπαρκείς πόρους για την επιβίωσή τους, κυρίως από την Αφρική και την Ασία. Περισσότερα

Της Επιστήμης και της Κοινωνίας φ411

Σχολιάστε

Του Γιάννη Σχίζα

Νερό στον Άρη 

Mια νέα μελέτη, με επικεφαλής τον Μάικλ Μάνγκα, καθηγητή πλανητικής επιστήμης στο φημισμένο Πανεπιστήμιο Μπέρκλεϊ στις ΗΠΑ, στηρίζει τη θεωρία των πολλών ωκεανών στον Άρη, αλλά κάνει παράλληλα και ένα βήμα περισσότερο υποδεικνύοντας τον δημιουργό τους. Σύμφωνα με τη μελέτη, που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση Nature οι ωκεανοί του Άρη είναι προϊόν έντονης ηφαιστειακής δραστηριότητας στον πλανήτη και μάλιστα δημιουργήθηκαν περίπου 300 εκατ. χρόνια νωρίτερα από ό,τι εκτιμούσαν οι επιστήμονες. 

Τα μέχρι τώρα στοιχεία που έχουν στη διάθεση τους οι επιστήμονες έδειχναν ότι ο Άρης σχηματίστηκε πριν από περίπου 4 δισ. έτη και η εμφάνιση των ωκεανών σε αυτόν εκτιμάται ότι έγινε πριν από περίπου 3,4 δισ. έτη. Σύμφωνα με τη νέα μελέτη οι ωκεανοί εμφανίστηκαν πριν από περίπου 3,7 δισ. έτη και ήταν αποτέλεσμα ακατάπαυστων τρομερών ηφαιστειακών εκρήξεων στην περιοχή Θαρσίς.  Περισσότερα

Της Επιστήμης και της Κοινωνίας(φ. 408)

Σχολιάστε

Ραντάρ

Στην αεροπορία υπήρχαν μέχρι στιγμής δυο τύποι ραντάρ: τα δευτερεύοντα, για τα οποία απαιτείτο παραλαβή του σήματος από το αεροπλάνο, στη συνέχεια επεξεργασία και επανεκπομπή του στη Μονάδα Ελέγχου, και τα πρωτεύοντα, τα οποία συνελάμβαναν τη θέση του αεροπλάνου ανεξάρτητα από τις διαθέσεις του και την απεικόνιζαν στις οθόνες των κέντρων ελέγχου… Από τα ραντάρ αυτά μπορούσαν να διαφύγουν μόνο τα Στελθ (Stealth), λόγω της ειδικής κατασκευής των προσπιπτουσών επιφανειών, πράγμα που τα έκανε κυριολεκτικά αόρατα. Κάθε όμως αμυντική διάταξη στην παγκόσμια σκηνή βαστάει για λίγο –δικαιώνοντας τον Ένγκελς που μίλαγε για τη διαλεκτική σχέση θώρακα-τηλεβόλου: Έτσι ο Καναδάς επένδυσε 2,7 εκατ. δολάρια στην ανάπτυξη κβαντικού ραντάρ, μιας νέας τεχνολογίας που βελτιώνει κατά πολύ τα δεδομένα όσον αφορά στον εντοπισμό stealth αεροσκαφών.

Όπως αναφέρει το BBC, η τεχνολογία αυτή αναπτύσσεται από το University of Waterloo για την αντικατάσταση των υπαρχόντων σταθμών ραντάρ στην Αρκτική. Το φαινόμενο το οποίο αξιοποιείται είναι ο αποκαλούμενος «κβαντικός φωτισμός» (quantum illumination)- η διαδικασία απομόνωσης ζευγών εμπλεκομένων φωτονίων. Μέχρι τώρα, η τεχνολογία αυτή έχει δοκιμαστεί μόνο σε εργαστήρια. Περισσότερα

Της επιστήμης και της κοινωνίας

Σχολιάστε

Kilopower, για τον Άρη

Η πυρηνική ενέργεια εξορκίζεται από τους οικολόγους για προβλήματα που μπορεί να δημιουργήσει στο γήινο περιβάλλον, όμως φαίνεται ότι αυτή η ενέργεια είναι κατάλληλη για τις διαστημικές αποστολές.

Ένας «μίνι» πυρηνικός αντιδραστήρας της NASA –αντιδραστήρας «τσέπης»– προορίζεται να υποστηρίξει μια μακράς διάρκειας αποστολή αστροναυτών στον Άρη και τη δημιουργία της πρώτης αποικίας στον πλανήτη. Περισσότερα

Πώς ο στρατός «καθοδηγεί» την επιστήμη και την τεχνολογία

Σχολιάστε

Του Δημήτρη Γκάζη

Η στενή σχέση της επιστήμης, της έρευνας και της τεχνολογίας με την πολεμική βιομηχανία και ευρύτερα τους στρατιωτικούς σκοπούς, δεν είναι ένα νέο φαινόμενο. Ως μια απ’ τις πιο κερδοφόρες διαδικασίες, ο πόλεμος και οι φορείς που τον διεξάγουν, διαχρονικά προσπαθούσαν να συνδέονται στενά με την επιστημοτεχνική πρόοδο, να ελέγχουν τις κατευθύνσεις της και να αξιοποιούν πρώτοι απ’ όλους τα αποτελέσματα της.

Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος αποτέλεσε ένα σημείο καμπής για τη διαδικασία αυτή. Η σφοδρότητα του, το μέγεθος των δυνάμεων που αντιπαρατάχθηκαν, αλλά και η απτή απόδειξη της ισχύος της επιστημονικής «προόδου», απ’ την αντικατασκοπία (κρυπτογραφική μηχανή enigma) μέχρι τις πρώτες καταστροφικές πυρηνικές βόμβες, «έπεισαν» τους ιθύνοντες ότι όποιος ελέγξει την επιστήμη και την τεχνολογία θα ελέγξει και τον κόσμο. Οι ΗΠΑ, στην αρχή, χτίζοντας ένα πολυδαίδαλο πλέγμα απόρρητων ινστιτούτων και επιτροπών με σκοπό τον πλήρη έλεγχο της παραγόμενης έρευνας απ’ τα γεράκια ακόμη και μετά την λήξη του πολέμου, η Ρωσία στη συνέχεια κατά τον Ψυχρό Πόλεμο, η Ευρώπη, η Κίνα, η Ιαπωνία, οδηγούν αυτήν την ξέφρενη κούρσα. Η διαδικασία αυτή δεν θα μπορούσε να ολοκληρωθεί χωρίς τη συνενοχή ενός σημαντικού κομματιού της επιστημονικής ελίτ που πουλήθηκε ακριβά, την ίδια στιγμή που διακήρυσσε σε όλους τους τόνους την ουδετερότητα και την ηθική της επιστήμης και της τεχνολογίας. Περισσότερα

Της επιστήμης και της κοινωνίας

Σχολιάστε

Έρχεται ανταγωνισμός

Νέα έρευνα προειδοποιεί ότι μέσα σε λιγότερο από δύο δεκαετίες θα είναι πιο φθηνό να χρησιμοποιεί κανείς ρομπότ στα εργοστάσια των ΗΠΑ από το να προσλαμβάνει εργάτες από την Αφρική.

Η πτώση του κόστους της αυτοματοποίησης αναμένεται να προκαλέσει απώλειες θέσεων εργασίας στις «φτωχές» χώρες, καθώς οι βιομηχανίες φέρνουν τα εργοστάσιά τους πίσω στις πλουσιότερες οικονομίες. Κάποιοι αναλυτές θεωρούν ότι οι φτωχότερες χώρες θα επηρεαστούν λιγότερο από αυτήν την τάση, ωστόσο, όπως αναφέρει το BBC, η εκτίμηση του ODI (Overseas Development Institute)είναι διαφορετική.

«Οι αφρικανικές χώρες δεν πρέπει να στραφούν μακριά από τον κατασκευαστικό τομέα, αλλά αντ’ αυτού πρέπει να προετοιμαστούν, αυξάνοντας την πρόσβαση στο Ίντερνετ, επενδύοντας στις τεχνικές δεξιότητες και προωθώντας την τεχνολογική καινοτομία» είπε η Καρίσμα Μπάνγκα, ερευνήτρια του ODI.

Όσον αφορά στην υπόθεση πως οι φτωχότερες χώρες δεν θα επηρεαστούν από την αυτοματοποίηση λόγω έλλειψης κεφαλαίων για επενδύσεις σε αυτόν, ο Ντερκ Βίλεμ τε Βέλντε, διευθυντής του προγράμματος Supporting Economic Transformation, αναφέρει πως η έρευνα δείχνει ότι πρόκειται για μια «υπερβολικά αισιόδοξη» εκτίμηση.

«Αυτή τη στιγμή το κόστος της χρήσης ρομπότ στην επιπλοποιΐα είναι ακόμα πιο υψηλό από αυτό των εργατών, αλλά αυτό δεν θα ισχύει σε 15 χρόνια».

Ειδικότερα, στην αναφορά του ODI διαπιστώνεται πως στον τομέα της κατασκευής επίπλων, το κόστος της χρήσης ρομπότ και 3Dεκτυπωτών στις ΗΠΑ θα είναι χαμηλότερο από τους μισθούς στην Κένυα ως το 2034. Επίσης, στην Αιθιοπία, σύμφωνα με τις προβλέψεις του ODI, οι ρομποτικοί αυτοματισμοί θα κοστίζουν λιγότερο από τους Αιθίοπες εργάτες ως το 2038-2042.

Μείωση βιοποικιλότητας

Τέσσερις επιστημονικές εκθέσεις του ΟΗΕ αποκαλύπτουν ότι ο πλανήτης χάνει φυτά, ζώα και καθαρό νερό σε επικίνδυνους ρυθμούς, λόγω καταστροφής ενδιαιτημάτων, ρύπανσης της ατμόσφαιρας, του νερού και του εδάφους, κλιματικής αλλαγής και χωροκατακτητικών ειδών (είδη που «εξαγόμενα» είναι σε θέση να κυριαρχήσουν σε ένα διαφορετικό περιβάλλον). Στην Αμερική ο πληθυσμός των ειδών είναι κατά 31% μικρότερος σε σύγκριση με την εποχή πριν τον ευρωπαϊκό αποικισμό. Στην Αφρική, μέχρι το 2100, τα μισά αφρικανικά πτηνά και θηλαστικά μπορεί να χαθούν, ενώ οι λίμνες θα χάσουν παραγωγικότητα κατά 30-40%. Σε Ευρώπη και Κεντρική Ασία η γεωργία έχει μειώσει τη βιοποικιλότητα κατά 42%. «Η δράση για την προστασία και την προώθηση της βιοποικιλότητας είναι εξίσου σημαντική για την ανθρώπινη ευημερία, όσο η καταπολέμηση της παγκόσμιας κλιματικής αλλαγής» (Αν Λαριγκοντερί, Διακυβερνητική Πλατφόρμα Επιστημονικής Πολιτικής για τη Βιοποικιλότητα & Οικοσυστήματα ΟΗΕ. naftemporiki.gr,31/3/2018).

Χιονοδρομικά

Δεν είναι η καλύτερη λύση για τη φύση τα χιονοδρομικά, αλλά αποφέρουν συνάλλαγμα, ή γενικότερα αποφέρουν κέρδη στους επιχειρηματίες… Μερικές φορές το χιόνι αποδεικνύεται πολύ λίγο για να τροφοδοτήσει την όλη δραστηριότητα, οπότε επιστρατεύονται «τεχνητές μέθοδοι» για την παραγωγή του, όπως το κανονάκι… Τώρα που είναι ανεπίκαιρο το θέμα, λόγω του επερχόμενου καλοκαιριού, μπορούμε να δούμε το αποτέλεσμα των επεμβάσεων αυτών στη φύση με μια απλή επίσκεψη στους ορεινούς όγκους: Παρά το γεγονός ότι τα χιονοδρομικά γίνονται στις ορεινές περιοχές και μάλιστα στις αλπικές ζώνες –σε ύψος άνω των 1.800 μέτρων– οι επιπτώσεις τους είναι τεράστιες. Οι εγκαταστάσεις για την εξυπηρέτηση των πελατών ιδιοποιούνται μεγάλες περιοχές της φύσης, οι δρόμοι που διανοίγονται προκαλούν αναντίστρεπτη υποβάθμιση, η κοπή δένδρων σε (χαμηλότερες περιοχές) είναι εντυπωσιακή. Οι Άλπεις, ήδη αποτελούν ένα υπόδειγμα κακής διαχείρισης του χώρου, όπου η υψηλή ζήτηση για περιοχές αναψυχής και οι επεμβάσεις σε κεκλιμένα εδάφη καταλήγει σε κατολισθήσεις κάθε χρόνο…

Πολιτικό ποίημα

του Μιχάλη Μπακιρτζή

Κανείς δεν ήθελε το πάρτι να τελειώσει
μάλιστα τόσο άδοξα και θλιβερά
αφού οι άρχοντες μας είχαν βεβαιώσει
πως όλα έβαιναν καλώς και μια χαρά.

Έτρεξα στους αρμόδιους να μάθω τι συμβαίνει
αλλά κανείς δεν ξέρει πού πατά και πού πηγαίνει
μόνο κάτι λαμόγια καθώς γύριζα
μου είπαν πως το πάρτι θα συνεχιστεί στου ΣΥΡΙΖΑ.

Τους ρώτησα πού βρίσκεται αυτό το μαγαζί
«αριστερά» μου είπανε «έλα κι εσύ μαζί
όλοι μαζί ν’ ανάψουμε την κόκκινη ελπίδα»
είπα ευχαριστώ, το έργο αυτό το ξαναείδα…

Αποικιοκρατία, μέρος β΄

Πολλοί και διάφοροι βιάστηκαν να θεωρήσουν και αυτή τη δεύτερη, «αποικιοκρατική» φάση, ως λήξασα. Οι εκσυγχρονιστές επί ευρωπαϊκού κυρίως χώρου, έσπευσαν να διασαλπίσουν την κυριαρχία του Νόμου της Αξίας και την επιβολή των νόμων της Αγοράς στην οικονομία. Πολλοί, έσπευσαν να διακηρύξουν την «φιλανθρωπική» και «φιλοαναπτυξιακή» φύση του μεγάλου υπερεθνικού κεφαλαίου, αποθεώνοντας το πνεύμα της χορηγίας και των «ανιδιοτελών» παροχών…

Όμως, τα γεγονότα στην αφρικανική ήπειρο διέψευσαν τις εκσυγχρονιστικές φαντασιώσεις. Ακόμη και σε περιοχές του πλανήτη όπου η εικόνα του λευκού/Ευρωπαίου επιχειρηματία αποτελούσε μέχρι πριν 2-3 δεκαετίες πρόκληση για τους γηγενείς, η κραυγαλέα παρουσία των ευρωπαϊκών συμφερόντων έκανε φανερή την ιστορική «κωλοτούμπα» των καιρών μας…

Διαβάζω στον δικτυακό τόπο των γεωτεχνικών (PEEGEP) μια αναφορά για τα τεκταινόμενα στην Αφρική: «Η Αιθιοπία έχει παγκοσμίως ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα με πάνω από 13 εκατομμύρια υποσιτιζόμενους ανθρώπους. Κι όμως, η κυβέρνηση προσφέρει τουλάχιστον 7,5 εκατ. στρέμματα της πιο γόνιμης γης σε πλούσιες χώρες και πάμπλουτους επιχειρηματίες, ώστε να εξάγουν τροφή για δικούς τους πληθυσμούς/πελάτες […] η Αιθιοπία είναι μόνο μία από τις 20 ή και παραπάνω Αφρικανικές χώρες που πουλούν ή εκμισθώνουν γη για εντατική καλλιέργεια σε μια τρομακτική κλίμακα. Η κυριότητα αλλάζει χέρια σε τέτοιον βαθμό που θυμίζει μέρες αποικιοκρατίας. Έρευνα του Observer αναφέρει πως περισσότερα από 125 εκατ. στρέμματα γης έχουν δεσμευτεί τα τελευταία χρόνια ή είναι σε φάση διαπραγμάτευσης από κυβερνήσεις και επενδυτές, που χρησιμοποιούν κρατικές επιχορηγήσεις […] Η Νοτιοκορεάτικη εταιρία Daewoo είχε κάνει πρόταση στην κυβέρνηση της Μαδαγασκάρης για εξαγορά 3 εκατ. στρεμμάτων, δηλαδή σχεδόν τη μισή καλλιεργήσιμη έκταση της χώρας […] Εξ άλλου εταιρίες με έδρα την Νότια Κορέα αγόρασαν 1,75 εκατ. στρέμματα στο Βόρειο Σουδάν…»

Ραντάρ αντιταχύτητας!

Η τροχαία έχει τα δικά της ραντάρ, η ιδιωτική πρωτοβουλία δεν πάει πίσω… Με τα ραντάρ της ιδιωτικής πρωτοβουλίας μπορείτε να τρέχετε όσο σας αρέσει, χωρίς κίνδυνο να επισημανθείτε από αυτά της τροχαίας… Όπως αναφέρει σχετικό διαφημιστικό υλικό, το ραντάρ αυτό ανιχνεύει το ραντάρ της τροχαίας σε απόσταση 3 μιλίων και σε ακτίνα 360 μοιρών, επομένως σας δίνει επαρκή χρόνο για να μειώσετε ταχύτητα μέχρι το επόμενο ραντάρ της τροχαίας…

Δρόμος της Αριστεράς

Πέρασε και δεν τους άγγιξε (ο Διαφωτισμός)

Σχολιάστε

https://www.e-dromos.gr/wp-content/uploads/2018/02/vw.jpeg

Η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία βρίσκεται πάλι στην επικαιρότητα – και αιτία δεν είναι, ούτε αυτή τη φορά, η (αμφισβητούμενη πλέον) ποιότητα των προϊόντων της. Μετά το τεράστιο και κοστοβόρο σκάνδαλο των «πειραγμένων» λογισμικών τα οποία έκρυβαν τους πραγματικούς ρύπους που προκαλούν τα αυτοκίνητα της Volkswagen, στην αποκάλυψη του οποίου πρωτοστάτησαν βεβαίως οι Βορειοαμερικανοί ανταγωνιστές, τώρα γίνεται παγκοσμίως γνωστό ότι το καμάρι της Γερμανίας έκανε πειράματα ακόμη και σε ανθρώπους. Δηλαδή οι Γερμανοί βιομήχανοι αποδεικνύονται ξανά όχι μόνο κοινοί απατεώνες, αλλά και εγκληματίες δίχως αναστολές. Περισσότερα

Ο κοινωνικός δαρβινισμός

Σχολιάστε

Του Σπύρου Μανουσέλη

Αραγε, μπορούν να εξηγηθούν επιστημονικά -και πώς ακριβώς;- οι ρατσιστικές και οι κατάφωρα αντιανθρωπιστικές αντιδράσεις των ανθρώπων;

Την απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα την αναζητήσουμε στο πολύ γνωστό ιδεολόγημα του κοινωνικού δαρβινισμού ο οποίος, από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι σήμερα, έχει επηρεάσει αποφασιστικά όχι μόνο κάποιες πολύ διαδεδομένες κοινωνικές πρακτικές, αλλά και τις επιστημονικές ιδέες μας σχετικά με τη φύση και την κοινωνική συμπεριφορά των ανθρώπων.

Οι ιδέες των αυτοαποκαλούμενων «κοινωνικών δαρβινιστών», όπως θα δούμε στο σημερινό και στο επόμενο άρθρο, αποτέλεσαν την προϋπόθεση για την άκριτη και μαζική υιοθέτηση μιας σειράς από ολέθριες κοινωνικές πρακτικές, όπως π.χ. η ρατσιστική και φυλετική βία, η ευγονική, η φρενολογία.

Διόλου περίεργο, λοιπόν, ότι αυτή η ιδεολογία καλλιεργήθηκε συχνά από τα πιο ολοκληρωτικά πολιτεύματα, όπως ο ναζισμός και ο φασισμός, αφού τους προσέφερε μια δήθεν επιστημονική δικαιολογία για την εξάλειψη των αντιπάλων τους. Περισσότερα

O Μηχανισμός των Αντικυθήρων πάει… Αφροδίτη

Σχολιάστε

του Θοδωρή Λαϊνα

Είναι γνωστό ότι η Αφροδίτη αποτελεί ένα από τα σώματα του ηλιακού μας συστήματος που διαθέτει εξαιρετικά εχθρικό περιβάλλον όχι μόνο για την ανάπτυξη ζωής αλλά ακόμη και για την παρατήρηση και εξερεύνηση του πλανήτη.

Στο παρελθόν τόσο οι Σοβιετικοί όσο και οι Αμερικανοί προσπάθησαν να μάθουν περισσότερα πράγματα για την Αφροδίτη ρίχνοντας στην επιφάνεια της κάποιες διαστημοσυσκευές αλλά οι ακραίες συνθήκες που επικρατούν εκεί τις έθεσαν πολύ γρήγορα εκτός λειτουργίας.

Η θερμοκρασία των 460 βαθμών Κελσίου που λιώνει μέταλλα, η πίεση των 92 μπαρ και τα νέφη θειϊκού οξέος καταστρέφουν γρήγορα τα ηλεκτρονικά κυκλώματα μιας συσκευής.

Πριν από λίγο καιρό ο μηχανικός Τζόναθαν Σόντερ και η ομάδα του στο Εργαστήριο Αεριώθησης (JPL) της NASA σχεδίασαν ένα αυτόνομο όχημα με την ονομασία «Automaton Rover for Extreme Environments» (AREE) ή «Αυτόματο Ρόβερ για Ακραία Περιβάλλοντα». Περισσότερα

Το φαινόμενο CSI και το φάντασμα του Χέιλμπρον

Σχολιάστε

INFOWAR

Toυ Άρη Χατζηστεφάνου

Οι δικαστές δεν είναι σε καμία περίπτωση οι καλύτερα καταρτισμένοι για να καταλάβουν την επιστήμη.

Μαρκ Ντουάιερ, δικαστής

Τo 2007 μια νεαρή αστυνομικός στη Γερμανία έπεφτε νεκρή από τις σφαίρες ενόπλου ο οποίος, αφού πυροβόλησε αυτήν και έναν συνάδελφό της, τους έκλεψε τα όπλα και εξαφανίστηκε.

Οι γερμανικές αρχές ξεκίνησαν ανθρωποκυνηγητό και τα εγκληματολογικά εργαστήριά τους πιστοποίησαν ότι ο δράστης είχε αφήσει γενετικό υλικό σε ακόμη δύο δολοφονίες.

Οσο ερευνούσαν την υπόθεση, άρχισαν να πιστεύουν ότι βρίσκονται μπροστά στον μεγαλύτερο serial killer της ανθρώπινης ιστορίας, ο οποίος εκτελούσε τα θύματά του χωρίς κανένα προφανές κίνητρο, αλλά και με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Περισσότερα

Αυτόνομα εμπορικά πλοία σχεδιάζει να ναυπηγήσει η Ιαπωνία

Σχολιάστε

Στη θάλασσα χωρίς καπετάνιο

Μετά τα drones και τα αυτόνομα οχήματα, έρχεται η σειρά των εμπορικών πλοίων να ταξιδεύουν μόνα τους. Οι εφοπλιστικές και οι ναυπηγικές εταιρείες της Ιαπωνίας ενώνουν τις δυνάμεις τους για να φέρουν την τεχνητή νοημοσύνη στην ιαπωνική ναυτιλία, σχεδιάζοντας να κάνουν πραγματικότητα τα αυτόνομα πλοία χωρίς καπετάνιο έως το 2025.

Στόχος τους είναι να αποκτήσουν την τεχνολογική πρωτοκαθεδρία στις θάλασσες του πλανήτη, αξιοποιώντας την ιαπωνική πρωτοπορία στον τομέα των ρομπότ κάθε είδους. Το μερίδιο της ιαπωνικής ναυτιλίας παγκοσμίως έχει υποχωρήσει σε περίπου 20% και στόχος είναι να αυξηθεί ξανά γύρω στο 30%.

Καθώς η ανάπτυξη της τεχνολογίας αυτόνομων πλοίων θα κοστίσει κατ’ ελάχιστον πολλές εκατοντάδες δολάρια, οι εταιρείες Mitsui OSK Lines, Nippon Yusen, Japan Marine United και άλλες αποφάσισαν να μοιρασθούν τις δαπάνες και την τεχνογνωσία, σύμφωνα με το BBC και τoν Guardian. Περισσότερα

Older Entries