«Εγχειρίδιο» επενδύσεων ανάκαμψης

Του Γιάννη Κιμπουρόπουλου

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή «ενθαρρύνει θερμά» να περιλάβουν στα εθνικά σχέδια χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης επενδύσεις σε επτά εμβληματικούς τομείς, κυρίως της πράσινης και της ψηφιακής οικονομίας ● Εκκληση για γρήγορη συμφωνία Ευρω­κοινοβουλίου-Συμβουλίου, ώστε να είναι διαθέσιμα τα κονδύλια από 1ης Ιανουαρίου.

Μια μέρα μετά την ομιλία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στο Ευρωκοινοβούλιο για την «Κατάσταση της Ενωσης», η Ευρ. Επιτροπή έκανε χθες «κέρματα» τους τομείς που θα κατευθυνθούν οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης, και ιδιαίτερα τα 672,5 δισ. ευρώ που αποτελούν τον «σκληρό πυρήνα» του, τον λεγόμενο Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας που φιλοδοξεί να αρχίσει να χορηγεί δάνεια και επιχορηγήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2021. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, παρουσιάζοντας την ετήσια στρατηγική της για τη βιώσιμη ανάπτυξη για το 2021, έδωσε ουσιαστικά ένα εγχειρίδιο κατάρτισης των σχεδίων επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων προς χρηματοδότηση, που τα κράτη-μέλη μπορούν να υποβάλλουν από τις 15 Οκτωβρίου φέτος, έστω και ως προσχέδια, μέχρι τις 30 Απριλίου 2021.

Η πρόεδρος της Ευρ. Επιτροπής ήδη από την Τετάρτη ξεκαθάρισε ότι το 57% των πόρων θα κατευθυνθούν στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση (37% η πρώτη και 20% η δεύτερη). Δεν είναι σαφές αν με την ίδια ποσόστωση θα κατανεμηθούν τα κονδύλια σε κάθε χώρα, άρα και τα 32 δισ. που αντιστοιχούν στην Ελλάδα, ωστόσο η Ευρ. Επιτροπή, μαζί με «manual» προς τα κράτη μέλη, υπέδειξε επτά «εμβληματικούς» τομείς που «ενθαρρύνει ένθερμα» να περιληφθούν στα εθνικά σχέδια:

ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ: προετοιμασία βιώσιμων καθαρών τεχνολογιών και επιτάχυνση της ανάπτυξης και της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

ΑΝΑΚΑΙΝΙΣΗ: βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων.

ΕΠΑΝΑΦΟΡΤΙΣΗ: προώθηση ανθεκτικών καθαρών τεχνολογιών για βιώσιμες, προσβάσιμες και έξυπνες μεταφορές, σταθμούς φόρτισης και ανεφοδιασμού και επέκταση των δημόσιων μεταφορών.

ΣΥΝΔΕΣΗ: ανάπτυξη ταχέων ευρυζωνικών υπηρεσιών σε όλες τις περιφέρειες και τα νοικοκυριά, συμπεριλαμβανομένων των δικτύων οπτικών ινών και 5G.

ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ: ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης, συμπεριλαμβανομένων των δικαστικών συστημάτων και των συστημάτων υγείας.

ΚΛΙΜΑΚΩΣΗ: αύξηση των ευρωπαϊκών βιομηχανικών ικανοτήτων υπολογιστικού νέφους δεδομένων και ανάπτυξη των πιο ισχυρών, πρωτοπόρων και βιώσιμων επεξεργαστών.

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ: προσαρμογή των εκπαιδευτικών συστημάτων για την υποστήριξη των ψηφιακών δεξιοτήτων και της εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης για όλες τις ηλικίες.

Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας θα συντονίζεται από ειδική ομάδα της Ευρ. Επιτροπής, με την πολιτική καθοδήγηση διοικητικού συμβουλίου υπό την προεδρία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Βεβαίως, το «εγχειρίδιο» ταχείας κατάρτισης των εθνικών επενδυτικών σχεδίων από τα κράτη-μέλη είναι χρήσιμο στον βαθμό που το Ταμείο Ανάκαμψης πάρει γρήγορα πράσινο φως. Εξ ου και ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Βάλντις Ντομπρόβσκις απηύθυνε έκκληση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο «να καταλήξουν γρήγορα στην τελική συμφωνία, ώστε τα χρήματα να αρχίσουν να ρέουν στις αρχές του επόμενου έτους. Σε μια κρίση, ο χρόνος είναι καθοριστικής σημασίας», είπε.

■ Ακόμη, η Επιτροπή, προκειμένου να ενισχύσει τον νέο, πιο φιλόδοξο στόχο για μείωση των εκπομπών ρύπων κατά 55% μέχρι το 2030, απηύθυνε χθες πρόσκληση υποβολής προτάσεων ύψους 1 δισ. ευρώ για έργα έρευνας και καινοτομίας που αντιμετωπίζουν την κλιματική κρίση, για χρηματοδότηση από το πρόγραμμα «Ορίζων 2020». Η προθεσμία για την υποβολή προτάσεων λήγει στις 26 Ιανουαρίου 2021 και τα έργα που θα επιλεγούν αναμένεται να ξεκινήσουν το φθινόπωρο του 2021.

efsyn