Του Antonio Giovetti

ΚΥΠΡΟΣ: ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΧΡΕΟΚΟΠΙΑΣ
 
Η ΥΠΟΘΕΣΗ MARFIN EGNATIA BANK 
 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ: Η ΔΑΝΕΙΟΔΟΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΥΠΕΡ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΙΔΡΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΥΣΣΩΡΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΡΕΟΥΣ
 
A’ ΜΕΡΟΣ: ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΥΠΟΘΕΣΗΣ ΒΑΤΟΠΕΔΙΟΥ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

«Ελεύθερη Εκκλησία σε ελεύθερο κράτος». Με αυτά τα λόγια που εκστόμισε στην πρώτη ομιλία του ενώπιον του Κοινοβουλίου μετά την ενοποίηση του Βασιλείου της Ιταλίας (1861), ο Πρωθυπουργός Καμίλο Μπένσο κόμης του Καβούρ τόνισε τις διαφορετικές σφαίρες επιρροής αμφότερων θεσμών. Έναν αιώνα και μισό αργότερα, ο διαχωρισμός αυτός δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί στη χώρα που ήταν η κοιτίδα του δυτικού πολιτισμού όπου ακόμη θεωρείται ότι το Σύνταγμα εμπνέεται από την Αγία Τριάδα, ενώ η Βουλή ευλογείται από τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος στην εναρκτήρια συνεδρίαση της κάθε νέας περιόδου της και τα πνευματικά θέματα απαιτούν την παρέμβαση του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων. Τα αμοιβαία συμφέροντα των δύο πλευρών προκάλεσαν πραγματικά τερατουργήματα όπως την υπόθεση Βατοπεδίου, η οποία επηρέασε πολιτικά και οικονομικά τόσο την Ελλάδα όσο και την Κύπρο.

ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΔΙΑΠΛΟΚΗΣ: ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ

Από το 1922 έως το 2015 το Eλληνικό Kράτος και η Ιερά Μονή Βατοπεδίου αναμετρήθηκαν στις δικαστικές αίθουσες για την κατοχή και την διαχείριση της λίμνης Βιστωνίδα και των παράπλευρων εκτάσεων. Παρόλο που ο θρησκευτικός οργανισμός επικαλείτο δικαιώματα που χρονολογούνταν από την βυζαντινή και οθωμανική εποχή, τα αιτήματά του συνέχεια αψηφούνταν. Πάντως, οι εκπρόσωποι της Ορθόδοξης Εκκλησίας δεν έχασαν τις ελπίδες τους και στις αρχές του 2003 υπέβαλαν την σχετική αγωγή στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ροδόπης. Οι προσδοκίες τους πάλι διαψεύσθηκαν στις 20 Απριλίου 2004 αφού τους αποδόθηκε μόνο η κυριότητα των δύο νησίδων όπου βρίσκεται η Εκκλησία του Αγίου Νικολάου και της Παντάνασσας. Εν τω μεταξύ, η νίκη της Νέας Δημοκρατίας στις βουλευτικές εκλογές του Μαρτίου του 2004 αποτέλεσε την αφετηρία για την πορεία των γεγονότων: στις 2 Ιουνίου 2004 το Δημόσιο και η Ιερά Μονή Βατοπεδίου κατέθεσαν δήλωση ζητώντας από το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους να μην εκδοθεί η απόφαση, κάτι που εγκρίθηκε δύο εβδομάδες αργότερα. Πάντως, αυτό δεν σήμαινε ότι η Αθήνα θα παραιτούταν από τα κυριαρχικά δικαιώματά της. Αυτή η γνωμοδότηση αμέσως έγινε αποδεκτή από τον Υφυπουργό Οικονομικών κ. Πέτρο Δούκα που απέστειλε το πρακτικό στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ροδόπης. Τον Ιουλίο του 2004, ο κ. Δούκας ταξίδεψε στην Ξάνθη για να βρεθεί με τοπικούς παράγοντες που ανησυχούσαν για τις εξελίξεις της διαμάχης υποσχόμενος ότι θα εξέταζε το ζήτημα. Τέτοιες δηλώσεις δεν έπεισαν τους Δικηγορικούς Συλλόγους Θράκης οι οποίοι μέσω επιστολής του επεσήμαναν όλες τις πολιτικές και ποινικές ευθύνες του. Tαυτόχρονα, ο Ηγούμενος Εφραίμ επισκέφτηκε τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Σάββα Τσιτουρίδη προειδοποιώντας τον ότι η Ιερά Μονή Βατοπεδίου δε θα ασκούσε πια τις αξιώσεις της αν το Kράτος θα προέβαινε σε ανταλλαγή κτημάτων.

Από το Σεπτέμβριο του 2004, το πρόβλημα πήρε τέτοιες διαστάσεις ώστε να αναγκαστεί να παρέμβει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος και Υπουργός Επικρατείας κ. Θεόδωρος Ρουσόπουλος: το δεξί χέρι του τότε Πρωθυπουργού κ. Κώστα Καραμανλή από τη μια διαβεβαίωσε τους πολίτες της Ξάνθης ότι το θέμα είχε ήδη λυθεί και από την άλλη συναντήθηκε με τον Ηγούμενο Εφραίμ και τον μοναχό Αρσένιο και στο Μέγαρο Μαξίμου και στο σπίτι του. Επιπλέον, επίεσε τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης  κ. Ευάγγελο Μπασιάκο – που αντικατέστησε τον κ.Τσιτουρίδη αφού παραιτήθηκε για την υπόθεση της παράτυπης μεταγραφής του γιου του από το Πανεπιστήμιο Κρήτης στο Πάντειο  – προκειμένου να ενημερωθεί σχετικά με τις εξελίξεις των δρώμενων. Την 1η Δεκεμβρίου 2004 ο νέος κάτοχος του προαναφερόμενου χαρτοφυλακίου μπήκε σε επαφή με το Δ’ Τμήμα του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους για να διασφαλιστεί η νομιμότητα της συναλλαγής μεταξύ της Πολιτείας και της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Το όργανο έδωσε το πράσινο φως μετά από μια εβδομάδα και στις 25 Ιανουαρίου ο κ. Μπασιάκος εξέδωσε την Υπουργική Απόφαση 3822/2005 που ανέθεσε στην Κτηματική Εταιρία του Δημοσίου (K.E.Δ.) την ανταλλαγή των παραλίμνιων εκτάσεων με 73 οικόπεδα του νομού Θεσσαλονίκης  μέσω της διαμεσολάβησης του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Αλέξανδρου Κοντού. Ωστόσο, το έγγραφο ποτέ δεν δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Αργότερα, με πρωτοβουλία των κκ. Μπασιάκου, Κοντού και Δούκα βγήκε η Yπουργική Aπόφαση 16651/27.6.2006 η οποία εμπιστεύτηκε στην Κ.Ε.Δ. την ανταλλαγή της Λίμνης Βιστωνίδα με ακίνητα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.

Οι συμβάσεις υπογράφηκαν στις 21-12-2005 και στις 13-07-2007 αντίστοιχα ενώπιον της συμβολαιογράφου κας. Αικατερίνης Πελέκη, συζύγου του κ. Γεωργίου Βουλγαράκη, Υπουργού Δημόσιας Τάξης (2004-2006), Πολιτισμού (2006-2007) και Εμπορικής Ναυτιλίας (2007-2008) κατά την διάρκεια της διακυβέρνησης του κ. Κώστα Καραμανλή. Η γυναίκα, συνδεδεμένη από τα φοιτητικά της χρόνια με την ΝΔ, είναι επίσης κόρη και αδελφή των δικηγόρων κκ. Διονυσίου και Δημητρίου Πελέκη που στην επαγγελματική σταδιοδρομία τους ήταν νομικοί σύμβουλοι διάφορων Ιερών Μονών του Αγίου Όρους και στενοί συνεργάτες του κ. Βουλγαράκη.

Τον Σεπτέμβριο του 2008, ο Τύπος αποκάλυψε το σκάνδαλο. Η σκευωρία που στήθηκε από την ηγεσία της NΔ και κάποιους κληρικούς με πολιτική επιρροή κατέρρευσε δύο μήνες αργότερα, όταν βγήκε η απόφαση 87/2008 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Ροδόπης η οποία αποφάνθηκε ότι η λίμνη Βιστωνίδα και οι παράπλευρες εκτάσεις αποτελούσαν περιουσία του Eλληνικού Kράτους και δεν ήταν αντικείμενο ανταλλαγής. Επιπροσθέτως, τα κυριαρχικά δικαιώματα θα μπορούσαν να παραχωρηθούν σε τρίτους μόνο χάριν σε νόμο εγκεκριμένο από την Βουλή των Ελλήνων. Επίσης, η απόφαση επιβεβαιώθηκε από το Εφετείο Θράκης στις 29 Δεκεμβρίου 2015.

Η ΑΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΒΑΤΟΠΕΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΤΗΣ ΑΠΑΤΗΣ

Οι αξιώσεις των μοναχών σε αυτήν την παραμεθόρια περιοχή ήταν αβάσιμες. Ας αποδείξουμε την ασυνέπεια τους λαμβάνοντας υπόψη μας τις εξής διατάξεις:

Α) Γνωμοδότηση 111/2000 του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. Το κείμενο ορίζει ότι η λίμνη Βιστωνίδα ανήκει στο Δημόσιο και δεν αποτελεί αντικείμενο ανταλλαγής. Οποιοδήποτε θέμα σχετικά με την κυριότητά της ρυθμίζεται διά νόμου. 

Β) Άρθρο 18, παράγραφος 2 του Συντάγματος: «Δια νόμου ρυθμίζοντα ρυθμίζονται τα της ιδιοκτησίας, εκμεταλλεύσεως και διαχειρίσεως των λιμνοθαλασσών και των μεγάλων λιμνών, ως και τα της εν γένει διαθέσεως των εξ αποξηράνσεως τούτων προκυπτουσών εκτάσεων».

Γ) Το άρθρο 966 του Αγροτικού Κώδικα ορίζει ότι απαγορεύεται η ανταλλαγή των χώρων που χρησιμοποιούνται για κοινωφελείς σκοπούς.

Δ) Το άρθρο 967 του Αγροτικού Κώδικα ορίζει ότι κοινόχρηστα πράγματα είναι το νερό, οι δρόμοι, οι πλατείες, οι γιαλοί, τα λιμάνια, οι όρμοι, οι όχθες των πλεύσιμων ποταμών και οι μεγάλες λίμνες και οι όχθες τους.

Ε) Το άρθρο 968 του Αγροτικού Κώδικα καθιερώνει ότι τα κοινόχρηστα ανήκουν είτε στους Δήμους είτε στην Πολιτεία αν ο νομος δεν ορίζει διαφορετικά. 

Από τα παραπάνω στοιχεία προκύπτει ότι η συναλλαγή ήταν μία πραγματική απάτη σε βάρος του Δημοσίου: το ελληνικό Kοινοβούλιο δεν είχε ποτέ θέσει σε ψηφοφορία μία διάταξη που να καταργούσε τα δικαιώματα του πάνω στη λίμνη Βιστωνίδα και τις παράπλευρες εκτάσεις των οποίων η ανταλλαγή απαγορευόταν ρητά. Το Kράτος αγόρασε ξανά κτήματα ιδιοκτησίας του σε τιμή που δεκαπλασίασε την πραγματική αξία τους επειδή το Σώμα Ορκωτών Εκτιμητών (Σ.Ο.E.) θεώρησε οικοδομήσιμο έναν χώρο ο οποίος περιλαμβάνεται στο δίκτυο «Νatura 2000» για τον πλούτο του σε είδη χλωρίδας και πανίδας και κατόπιν προχώρησε στην πώληση των δικών του ακινήτων κάτω από την αντικειμενική αξία τους, προκαλώντας οικονομική ζημιά ύψους 36.822.409,90 ευρώ. Αν λάβουμε υπόψη μας την αγοραστική αξία τους, οι απώλειες για τα δημόσια ταμεία θα ανέρχονταν σε 1.000.000.000 ευρώ περίπου.

Ο ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΕΓΚΛΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΕΝΟΧΟΙ

Το 2010, η Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής των Ελλήνων για την υπόθεση Βατοπεδίου υπογράμμισε τις ευθύνες των κκ. Θεόδωρου Ρουσόπουλου, Ευαγγέλου Μπασιάκου, Αλεξάνδρου Κοντού και Πέτρου Δούκα για κακουργηματική απιστία, απάτη σε βάρος του Δημοσίου και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες. Ως προς τον κ. Γεώργιο Βουλγαράκη, του αποδόθηκε το αδίκημα της παράβασης καθηκόντων, διότι, ως κάτοχος του χαρτοφυλακίου του Πολιτισμού, προέβη σε παραχώρηση έκτασης με αρχαιολογικά ερείπια της βυζαντινής εποχής στο Μοναστήριο χωρίς την δεσμευτική γνωμάτευση του αρμόδιου τμήματος του Υπουργείου.

Το σκάνδαλο σημάδεψε το τέλος της πολιτικής καριέρας των κκ. Ρουσόπουλου και Βουλγαράκη οι οποίοι, όμως, ποτέ δεν πάτησαν το πόδι τους στα Δικαστήρια εξαιτίας της απαλλαγής τους από την Βουλή, ενώ τα εγκλήματα των κκ. Μπασιάκου, Κοντού και Δούκα είχαν ήδη παραγραφεί πριν υποβληθούν σε δίκη. Τον Δεκέμβριο του 2016 η εισαγγελέας του Τριμελούς Κακουργηματικού Εφετείου Αθηνών κα. Βασιλική Κρίνα πρότεινε την αθώωση των υπόλοιπων κατηγορούμενων.

Στο επόμενο κεφάλαιο θα εξετάσουμε τις οικονομικές πτυχές της υπόθεσης Βατοπεδίου μέσω των σχέσεων του εκκλησιαστικού ιδρύματος με ελληνικές και κυπριακές τράπεζες.

Παραθέτω ως απόδειξη των γραφέντων ένα βίντεο Youtube με πρωταγωνιστές τον τότε Πρωθυπουργό κ. Κώστα Καραμανλή, τον κυβερνητικό εκπρόσωπο κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο, τον πρώην βουλευτή της ΝΔ κ. Θεόδωρο Κασσίμη και τον Hγούμενο Εφραίμ.

Advertisements