xrisogonosΤου Κώστα Χρυσόγονου, Καθηγητή Νομικής  στο ΑΠΘ

Πηγή : ethnos.gr

Η φοροδιαφυγή στην Ελλάδα αποτελεί μόνιμο θέμα δημόσιας συζήτησης, χωρίς όμως εμφανές αποτέλεσμα. Το γεγονός πάντως ότι εδώ οι διαστάσεις της είναι μεγαλύτερες από ό,τι σε άλλα μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης δεν οφείλεται στον χαρακτήρα των Ελλήνων, αλλά σε δυσλειτουργίες του κράτους.

Η περιστολή της φοροδιαφυγής θα είχε δύο προϋποθέσεις: Πρώτον, να ασκείται σημαντικός αριθμός ελέγχων από τις δημόσιες υπηρεσίες, με αντικειμενικότητα και διαφάνεια. Τίποτα τέτοιο δεν συμβαίνει όμως σε εμάς, αφού το προσωπικό των ΔΟΥ αποψιλώθηκε, με συνέπεια να μην έχει διεκπεραιωθεί ούτε το μισό των προβλεπόμενων για το 2012 ελέγχων σε «ύποπτους» φορολογούμενους, ενώ και η σχετική πολιτική βούληση φαίνεται ότι λείπει.

Δεύτερον, θα χρειαζόταν ανάπτυξη κλίματος εμπιστοσύνης των πολιτών προς τη φορολογική διοίκηση, με την ισχύ σταθερών και εύλογων φορολογικών συντελεστών και με τη χρηστή αξιοποίηση του προϊόντος των φόρων. Στην Ελλάδα του Μνημονίου, όμως, οι συντελεστές συναγωνίζονται σε κινητικότητα τους χρηματιστηριακούς δείκτες (οι μεν συνήθως προς τα πάνω, οι δε προς τα κάτω), ενώ η εμφανής διαφθορά της πολιτικής τάξης αποτρέπει την ανάπτυξη θετικής φορολογικής συνείδησης από τους πολίτες. Η τελευταία, εξάλλου, οικοδομείται μόνο σε βάθος χρόνου και το ελληνικό κράτος δεν έχει αυτή την πολυτέλεια.

Εναλλακτική, αλλά ακριβή μέθοδος θα ήταν η δημιουργία σύγκρουσης συμφερόντων μεταξύ πωλητών και αγοραστών προϊόντων και υπηρεσιών, με την αναγνώριση αφορολόγητων με αποδείξεις για τους τελευταίους. Κάτι τέτοιο επιχειρήθηκε το 2010 τόσο πρόχειρα, ώστε περιόρισε ακόμη περισσότερο τα φορολογικά έσοδα.

Η γενικότερη διαχείριση του φορολογικού προβλήματος την τελευταία τριετία από τις «μνημονιακές» κυβερνήσεις έχει αποδειχθεί τόσο καταστροφική, ώστε τελικά το κρίσιμο ζήτημα να έχει μετατοπιστεί από τη φοροδιαφυγή στη μη καταβολή βεβαιωμένων φορολογικών και άλλων οφειλών. Εκείνες έχουν σχεδόν διπλασιαστεί στο διάστημα αυτό, φτάνοντας σήμερα περίπου τα 54 δισ. ευρώ (!). Αποτέλεσμα είναι να επιρρίπτονται διαρκώς μεγαλύτερα βάρη στους «συνήθεις υπόπτους»-υποζύγια του προϋπολογισμού και η κοινωνική δυσαρέσκεια να διογκώνεται έως τα πρόθυρα της έκρηξης. Η χώρα χρειάζεται αλλαγή πορείας.